ตสฺส หิ ปุริสสฺส เกนจิเทว กมฺเมน ราชานํ อาราเธตฺวา ฐานนฺตรํ ลทฺธกาโล วิย ปุถุชฺชนสฺสาปิ เกนจิเทว ปุญฺญกมฺเมน สคฺเค นิพฺพตฺตกาโล. ตสฺมึ ชนปทํ ภินฺทิตฺวา มนุสฺสานํ สนฺตกํ คณฺหนฺเต กสฺสจิ กิญฺจิ วตฺตุํ

@๓ ฉ.ม. นํ ๔ ฉ.ม. ฆํสาเปตฺวา อวิสหนกาโล วิย อิมสฺมิมฺปิ สคฺเค นิพฺพตฺเต อกุสลสฺส วิปจฺจโนกาสํ อลภนกาโล. ตสฺส เอกทิวสํ เอกสฺมึ ราชวลฺลเภ ๑- วิรุชฺฌิตฺวา เตน กุทฺเธน นํ โปถาเปตฺวา รญฺโญ อาโรเจตฺวา พนฺธนาคาเร พนฺธาปิตกาโล วิย อิมสฺส สคฺคโต จวิตฺวา นิรเย นิพฺพตฺตกาโล. มนุสฺสานํ "มยฺหํ อิทํ คหิตํ, มยฺหํ อิทํ คหิตนฺ"ติ วิรวกาโล วิย ตสฺมึ นิรเย นิพฺพตฺเต สพฺพากุสลกมฺมานํ สนฺนิปติตฺวา คหณกาโล. สุสาเน ฉฑฺเฑตฺวา สงฺขลิกานํ อาหรณกาโล วิย เอเกกสฺมึ กมฺเม ขีเณ อิตรสฺส วิปาเกน นิรยโต สีสํ อนุกฺขิปิตฺวา สกลกปฺปํ นิรยมฺหิ ปจฺจนกาโล. กปฺปฏฺฐิติกกมฺมญฺหิ กตฺวา เอกกปฺปํ นิรยมฺหิ ปจฺจนกสตฺตา เนว เอโก, น เทฺว, น สตํ, น สหสฺสํ. เอวํ ปจฺจนกสตฺตา กิร คณนปถํ วีติวตฺตา.

อตฺเถกจฺจานิ กลฺยาณานิ กมฺมสมาทานานิ คติวิปตฺติปฏิพาฬฺหานิ น วิปจฺจนฺตีติอาทีสุปิ เอวํ โยชนา เวทิตพฺพา:- อิเธกจฺจสฺส พหูนิ กลฺยาณกมฺมานิ โหนฺติ, ตานิ คติสมฺปตฺติยํ ฐิตสฺส วิปจฺเจยฺยุํ. โส ปน เอเกน ปาปกมฺเมน คติวิปตฺติยํ นิรเย วา อสุรกาเย วา นิพฺพตฺโต, ตาทิเส จ ฐาเน กุสลํ วิปากํ ทาตุํ น สกฺโกติ, เอกนฺตํ อกุสลเมว สกฺโกติ. ๒- เอวมสฺส ตานิ กมฺมานิ คติวิปตฺติปฏิพาฬฺหานิ น วิปจฺจนฺตีติ ปชานาติ.

เล่มที่ ๓๕ วิภังค์๗๔๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “ฉักกนิเทศ”