[๘๖๓] เนมิตฺติกตานิทฺเทเส นิมิตฺตนฺติ ยงฺกิญฺจิ ปเรสํ ปจฺจยทานสญฺโญชนกํ กายวจีกมฺมํ. นิมิตฺตกมฺมนฺติ นิมิตฺตสฺส กรณโกสลฺลํ.

ตตฺริทํ วตฺถุ:- เอโก กิร ปิณฺฑปาติโก อุปฏฺฐากกมฺมารสฺส เคหทฺวารํ คนฺตฺวา "กึ ภนฺเต"ติ ปุจฺฉิโต จีวรนฺตเรน หตฺถํ นีหริตฺวา วาสิปหรณาการํ อกาสิ. กมฺมาโร "สลฺลกฺขิตํ เม ภนฺเต"ติ วาสึ กตฺวา อทาสิ. โอภาโสติ ปจฺจยปฏิสํยุตฺตา กถา. โอภาสกมฺมนฺติ วจฺฉกปาลเก ทิสฺวา "กึ อิเม วจฺฉา ขีรโควจฺฉา ตกฺกโควจฺฉา"ติ ปุจฺฉิตฺวา "ขีรโควจฺฉา ภนฺเต"ติ วุตฺเต "น ขีรโควจฺฉา, ยทิ ขีรโควจฺฉา สิยุํ, ภิกฺขูปิ ขีรํ ลเภยฺยุนฺ"ติ เอวมาทินา นเยน เตสํ ทารกานํ มาตาปิตูนํ นิเวเทตฺวา ขีรทาปนาทิกํ โอภาสกรณํ. สามนฺตชปฺปาติ สมีปํ กตฺวา ชปฺปนํ.

ชาตกภาณกวตฺถุ เจตฺถ กเถตพฺพํ:- เอโก กิร ชาตกภาณกตฺเถโร ภุญฺชิตุกาโม อุปฏฺฐายิกาย เคหํ ปวิสิตฺวา นิสีทิ. สา อทาตุกามา "ตณฺฑุลา นตฺถี"ติ ภณนฺตี ตณฺฑุเล อาหริตุกามา วิย ปฏิวิสฺสกฆรํ คตา. ภิกฺขุ อนฺโตคพฺภํ ปวิสิตฺวา โอโลเกนฺโต กวาฏโกเณ อุจฺฉุํ, ภาชเน คุฬํ, ปิฏเก โลณมจฺฉผาเล, ๑- กุมฺภิยํ ตณฺฑุเล, ฆเฏ ฆตํ ทิสฺวา นิกฺขมิตฺวา นิสีทิ. ฆรณี "ตณฺฑุลํ นาลตฺถนฺ"ติ อาคตา. เถโร "อุปาสิเก อชฺช ภิกฺขา น สมฺปชฺชิสฺสตีติ ปฏิกจฺเจว นิมิตฺตํ อทฺทสนฺ"ติ อาห. กึ ภนฺเตติ. กวาฏโกเณ นิกฺขิตฺตอุจฺฉุํ วิย สปฺปํ อทฺทสํ, ตํ ปหริสฺสามีติ โอโลเกนฺโต ภาชเน ฐปิตคุฬปิณฺฑเก วิย ๒- ปาสาณํ,