[๙๕๗] ปุริสโทสาติ ปุริสานํ โทสา. น สรามีติ "มยา เอตสฺส กมฺมสฺส กตฏฺฐานํ น สรามิ น สลฺลกฺเขมี"ติ เอวํ อสติภาเวน นิพฺเพเธติ โมเจติ. โจทกํเยว ปฏิปฺผรตีติ ปฏิวิรุทฺโธ หุตฺวา ผรติ, ปฏิภาณิตภาเวน ติฏฺฐติ. กินฺนุ โข ตุยฺหนฺติ ตุยฺหํ พาลสฺส อพฺยตฺตสฺส ภณิเตน นาม กึ, โย ตฺวํ เนว วตฺถุนา อาปตฺตึ, น โจทนํ ชานาสีติ ทีเปติ. ตฺวมฺปิ นาม เอวํ กิญฺจิ อชานนฺโต ภณิตพฺพํ มญฺญิสฺสสีติ อชฺโฌตฺถรติ. ปจฺจาโรเปตีติ "ตฺวมฺปิ โขสี"ติอาทีนิ วทนฺโต ปฏิอาโรเปติ. ปฏิกโรหีติ เทสนาคามินึ เทเสหิ, วุฏฺฐานคามินิโต วุฏฺฐาหิ. ตโต สุทฺธนฺเต ปติฏฺฐิโต อญฺญํ โจเทสฺสสีติ ทีเปติ.

อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรตีติ อญฺเญน การเณน วจเนน วา อญฺญํ การณํ วจนํ วา ปฏิจฺฉาเทติ. "อาปตฺตึ อาปนฺโนสี"ติ วุตฺโต "โก อาปนฺโน, กึ อาปนฺโน, กถํ อาปนฺโน กิสฺมึ อาปนฺโน, กํ ภณถ, กึ ภณถา"ติ วทติ.

@๓ สี. อลาเภน "เอวรูปํ กิญฺจิ ตยา ทิฏฺฐนฺ"ติ วุตฺเต "น สุณามี"ติ โสตํ วา อุปเนติ. พหิทฺธา กถํ อปนาเมตีติ "อิตฺถนฺนามํ อาปตฺตึ อาปนฺโนสี"ติ ปุฏฺโฐ "ปาฏลิปุตฺตํ คโตมฺหี"ติ วตฺวา ปุน "ตว ปาฏลิปุตฺตคมนํ น ปุจฺฉามา"ติ วุตฺเต "ตโต ราชคหํ คโตมฺหี"ติ. "ราชคหํ วา ยาหิ พฺราหฺมณเคหํ วา, อาปตฺตึ อาปนฺโนสี"ติ. "ตตฺถ เม สูกรมํสํ ลทฺธนฺ"ติอาทีนิ วทนฺโต กถํ พหิทฺธา วิกฺขิปติ. โกปนฺติ กุปิตภาวํ. โทสนฺติ ทุฏฺฐภาวํ. อุภยมฺเปตํ โกธสฺเสว นามํ. อปฺปจฺจยนฺติ อสนฺตุฏฺฐาการํ, โทมนสฺสสฺเสตํ นามํ. ปาตุกโรตีติ ทสฺเสติ ปกาเสติ. พาหาวิกฺเขปกํ ภณตีติ พาหา วิกฺขิปิตฺวา อลชฺชิวจนํ วทติ. วิเหเสตีติ วิเหเฐติ พาธติ. อนาทิยิตฺวาติ จิตฺตีกาเรน อคฺคเหตฺวา อวชานิตฺวา, อนาทโร หุตฺวาติ อตฺโถ.