[175] Tejodhātuniddese tejanavasena tejo. Tejova tejobhāvaṃ gatattā tejogataṃ. Usmāti uṇhākāro. Usmāva usmābhāvaṃ gatattā usmāgataṃ. Usumanti caṇḍausumaṃ. Tadeva usumabhāvaṃ gatattā usumagataṃ. Yena cāti yena ca tejogatena kuppitena. Santappatīti ayaṃ kāyo santappati, ekāhikajarādibhāvena usumajāto
Yena ca jīrīyatīti yena ca ayaṃ kāyo jīrayati, indriyavekallataṃ balaparikkhayaṃ valitacapalitādibhāvañca pāpuṇāti. Yena ca pariḍayhatīti yena ca kuppitena ayaṃ kāyo ḍayhati, so ca puggalo ḍayhāmi ḍayhāmīti kandanto satadhotasappigosītacandanādilepanañceva tālavaṇṭavātañca paccāsiṃsati. Yena ca asitapītakhāyitasāyitaṃ sammā pariṇāmaṃ gacchatīti yenetaṃ asitaṃ vā odanādi pītaṃ vā pānakādi khāyitaṃ vā piṭṭhakhajjakādi sāyitaṃ vā ambapakkamadhuphāṇitādi sammā paripākaṃ gacchati, rasādibhāvena vivekaṃ gacchatīti attho. Ettha ca purimā tayo tejodhātū catusamuṭṭhānā, pacchimo kammasamuṭṭhānova. Ayaṃ tāvettha padavaṇṇanā.
Idaṃ pana manasikāravidhānaṃ:- idha bhikkhu "yena santappati, ayaṃ imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto paripācanākāro tejodhātū"ti manasikaroti. "yena jīrayati, yena pariḍayhati, yena asitapītakhāyitasāyitaṃ sammā pariṇāmaṃ gacchati, ayaṃ imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto paripācanākāro tejodhātū"ti manasikaroti. Yaṃ vā panāti imasmiṃ sarīre pākatiko eko utu atthi, so yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭho.
Bāhiratejodhātuniddese kaṭṭhaṃ paṭicca pajjalito kaṭṭhupādāno aggi kaṭṭhaggi nāma. Sakalikaggiādīsupi eseva nayo. Saṅkāraggīti kacavaraṃ saṅkaḍḍhitvā jālāpito aggi kacavaraggi. Indaggīti asaniaggi. Aggisantāpoti jālāya vā vītacchitaṅgārānaṃ vā santāPo. Suriyasantāpoti ātaPo. Kaṭṭhasannicayasantāpoti kaṭṭharāsiṭṭhāne santāPo. Sesesupi eseva nayo. Yaṃ vā panāti petaggikappavināsakagginirayaggiādayo idha yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.