Suññatoti dvattiṃsākāre channavuti suññatā honti, yāsaṃ vasena yogāvacaro dvattiṃsākāraṃ suññato vipassati. Seyyathīdaṃ? kesā suññā attena vā attaniyena vā niccena vā dhuvena vā sassatena vā avipariṇāmadhammena vāti kese tāva attasuññatā attaniyasuññatā niccabhāvasuññatāti tisso suññatā honti. Lomādīsupi eseva nayo.

Khandhāditoti dvattiṃsākāre kesādīsu khandhādivasena pariggayhamānesu kesā kati khandhā honti, kati āyatanāni, kati dhātuyo, kati saccāni, kati satipaṭṭhānānītiādinā nayenapettha vinicchayo viññātabbo.

[357] Evaṃ ajjhattādibhedato tividhena kāyānupassanaṃ vitthārato dassetvā idāni "kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno"tiādīni padāni bhājetvā dassetuṃ anupassītiādimāraddhaṃ. Tattha yāya anupassanāya kāyānupassī nāma hoti, taṃ dassetuṃ tattha katamā anupassanā, yā paññā pajānanātiādi vuttaṃ. Ātāpītiādīsupi eseva nayo.

Tattha paññā pajānanātiādīni heṭṭhā cittuppādakaṇḍavaṇṇanāya vuttanayeneva veditabbāni. Upetotiādīni sabbāni aññamaññavevacanāni. Apica āsevanavasena upeto. Bhāvanāvasena suṭṭhu upetoti samupeto. Upāgato samupāgato, upapanno sampannoti imesupi dvīsu dukesu ayameva nayo. Bahulīkāravasena pana samannāgatoti evampettha yojanā veditabbā. Iminā ātappena upetotiādīsupi eseva nayo.

เล่มที่ ๓๕ วิภังค์๔๔๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “สติปัฏฐาน ๔”