Evaṃ uggahitakammaṭṭhānena pana visuddhimagge vutte aṭṭhārasa senāsanadose vajjetvā pañcaṅgasamannāgate senāsane vasantena attanāpi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatena pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantena vivittokāsagatena kammaṭṭhānaṃ manasikātabbaṃ. Manasikarontena ca vaṇṇasaṇṭhānadisokāsaparicchedavasena kesādīsu

Tattha yathā vammikamatthake jātesu kuṇṭhatiṇesu na vammikamatthako jānāti "mayi kuṇṭhatiṇāni jātānī"ti, nāpi kuṇṭhatiṇeni jānanti "mayaṃ vammikamatthake jātānī"ti, evameva na sīlakaṭāhapaliveṭhanacammaṃ jānāti "mayi kesā jātā"ti, nāpi kesā jānanti "mayaṃ sīlakaṭāhapaliveṭhanacamme jātā"ti. Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā. Iti kesā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho paṭhavīdhātūti.

Lomā sarīraveṭhanacamme jātā. Tattha yathā suññagāmaṭṭhāne jātesu dabbatiṇesu na suññagāmaṭṭhānaṃ jānāti "mayi dabbatiṇāni jātānī"ti, nāpi dabbatiṇāni jānanti "mayaṃ suññagāmaṭṭhāne jātānī"ti, evameva na sarīraveṭhanacammaṃ jānāti "mayi lomā jātā"ti, nāpi lomā jānanti "mayaṃ sarīraveṭhanacamme jātā"ti. Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā. Iti lomā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho paṭhavīdhātūti.

Nakhā aṅgulīnaṃ aggesu jātā. Tattha yathā kumārakesu daṇḍakehi madhukaṭṭhike vijjhitvā kīḷantesu na daṇḍakā jānanti "amhesu madhukaṭṭhikā ṭhapitā"ti, nāpi madhukaṭṭhikā jānanti "mayaṃ daṇḍakesu ṭhapitā"ti, evameva na aṅguliyo jānanti "amhākaṃ aggesu nakhā jātā"ti, nāpi nakhā jānanti "mayaṃ aṅgulīnaṃ aggesu jātā"ti. Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā. Iti nakhā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho paṭhavīdhātūti.