(๘) อภิภวนฏเฐน ตถาคโต พระองค์ทรงพระนามว่า ตถาคต เพราะอรรถว่าทรงครอบงำ.

คำว่า "อรหํ สมฺมาสมฺพุทโธ" เป็นต้น ข้าพเจ้าให้พิสดารแล้วในคัมภีร์วิสุทธิมรรคนั้นแล.

สองบทว่า "ตํ ธมฺมํ" ได้แก่ ย่อมฟังธรรมนั้นอันถึงพร้อมด้วยคำมีประการตามที่กล่าวแล้ว.

ข้อว่า "คหปติ ว" ความว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงธรรมกับคหบดีก่อน เพราะเหตุไร? แก้ว่า เพราะเขากำจัดมานะได้แล้ว และเพราะเป็นผู้มีกุศลอันหนาแน่น.

เล่มที่ ๓๖ ธาตุกถา-ปุคคลบัญญัติ๔๕๒

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “จตุกกนิทเทส”