สองบทว่า "อธิมุจฺจิตา โหติ" ได้แก่ ความเป็นผู้มีศรัทธา.

ในคำว่า "อธิมุจฺจิตา โหติ" นี้มีนัยดังต่อไปนี้

บุคคลคนหนึ่งกล่าวถึงภิกษุผู้มีสมณสารูปนั่นแหละว่า "ภิกษุนี้ไม่มีสมณสารูป" ผู้นั้นครั้นฟังคำนั้นแล้วเชื่ออย่างมั่นคง คือเชื่อถึงที่สุด แม้ภิกษุผู้ชอบพอกันรูปอื่นกล่าวว่า "ภิกษุนี้มีสมณสารูป" ก็ไม่เชื่อฟังคำของภิกษุนั้นเลย เขากล่าวยืนยันว่าภิกษุรูปโน้นบอกข้าพเจ้าว่า "ภิกษุรูปนี้ไม่มีสมณสารูป จึงเชื่อถ้อยคำของภิกษุรูปก่อนเท่านั้น. แม้บุคคลอื่นอีก ย่อมกล่าวถึงภิกษุผู้มีศีลว่าเป็นผู้ไม่มีศีล เธอเชื่อคำของผู้นั้นแล้ว แม้ภิกษุอื่นอีกกล่าวว่า "ภิกษุนี้ไม่มีสมณสารูป ไม่ควรเข้าไปสู่สำนักของท่าน" ดังนี้ เธอไม่เชื่อถือคำของผู้นั้น ย่อมเชื่อฟังถ้อยคำของภิกษุรูปก่อนเท่านั้น. บุคคลอื่นอีก ย่อมยึดถือถ้อยคำที่ผู้อื่นกล่าวถึงความดีบ้างความชั่วบ้างนั่นแหละ บุคคลแม้นี้ชื่อว่า ผู้มีความเชื่อถืออันตั้งไว้.

อธิบายว่า ผู้มีความเชื่ออันตั้งไว้นี้ ฟังคำใดๆ ย่อมเป็นผู้มีความเชื่อถืออันตั้งไว้ในคำนั้นๆ.

เล่มที่ ๓๖ ธาตุกถา-ปุคคลบัญญัติ๕๐๗

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “ปัญจกนิทเทส”