[๒๒] อายตนปทนิทฺเทสาทีสุ อายตนปทนิทฺเทเส ตาว จกฺขฺวายตนํ ๒- เอเกน ขนฺเธนาติ ๓- เอเกน รูปกฺขนฺเธน จ เอเกน จกฺขฺวายตเนน จ เอกาย จกฺขุธาตุยา จ ๓- สงฺคหิตนฺติ เวทิตพฺพํ. โสตายตนาทีสุปิ อิมินาว นเยน สงฺคหาสงฺคโห เวทิตพฺโพ. อสงฺขตํ ขนฺธโต ฐเปตฺวาติ เอตฺถ ปน ยสฺมา อสงฺขตํ ธมฺมายตนํ นาม นิพฺพานํ, ตญฺจ ขนฺธสงฺคหํ น คจฺฉติ, ตสฺมา "ขนฺธโต ฐเปตฺวา"ติ วุตฺตํ. จตูหิ ขนฺเธหีติ รูปเวทนาสญฺญาสงฺขารกฺขนฺเธหิ. นิพฺพานวชฺชํ หิ ธมฺมายตนํ เอเตหิ สงฺคหิตํ. วิญฺญาณกฺขนฺเธน ปน ฐเปตฺวา ธมฺมายตนธมฺมธาตุโย เสสายตนธาตูหิ จ ตํ น สงฺคยฺหติ. เตน วุตฺตํ "เอเกน ขนฺเธน เอกาทสหายตเนหิ สตฺตรสหิ ธาตูหิ อสงฺคหิตนฺ"ติ. ยถา จ เต เหฏฺฐา รูปกฺขนฺธมูลกา, เอวมิธาปิ จกฺขฺวายตนมูลกาว นยา เวทิตพฺพา. ทุกมตฺตเมว
@๒ ปาลิ., ฉ.ม. จกฺขายตนํ. เอวมุปริปิ
@๒-๒ ฉ.ม. เอเกน รูปกฺขนฺเธเนว เอเกน จกฺขายตเนเนว เอกาย จกฺขุธาตุยาว ปน ปาลิยํ ทสฺเสตฺวา "ทฺวาทสายตนานี"ติ อเภทโตว ปุจฺฉาวิสฺสชฺชนํ กตํ. ธาตุนิทฺเทเสปิ เอเสว นโย.