อปิจ อการณวจฺฉโล ปุพฺพการี, สการณวจฺฉโล กตญฺญูกตเวที. "กริสฺสติ เม"ติ เอวมาทิการณนิรเปกฺขกิริโย ปุพฺพการี. "กริสฺสติ เม"ติ เอวมาทิ- การณสาเปกฺขกิริโย กตญฺญูกตเวที. ตโมโชติปรายโน ปุพฺพการี, โชติโชติปรายโน กตญฺญูกตเวที. เทเสตา ปุพฺพการี, ปฏิปชฺชิตา กตญฺญูกตเวที. สเทวเก โลเก อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ ปุพฺพการี, อริยสาวโก กตญฺญูกตเวทีติ. ทุกนิปาตฏฺฐ- กถายมฺปน "ปุพฺพการีติ ปฐมํ อุปการสฺส การโก, กตญฺญูกตเวทีติ เตน กตํ ญตฺวา ปจฺฉา การโก. เตสุ ปุพฺพการี `อิณํ เทมี'ติ สญฺญํ กโรติ, ปจฺฉา การโก `อิณํ ชีราเปมี'ติ สญฺญํ กโรตี"ติ เอตฺตกเมว วุตฺตํ.

[๘๔] ทุตฺตปฺปยนิทฺเทเส ทุตฺตปฺปยาติ อตปฺปยา, น สกฺกา เกนจิ ตปฺเปตุํ. โย หิ อุปฏฺฐากกุลํ วา ญาติกุลํ วา นิสฺสาย วสมาโน จีวเร ชิณฺเณ เตหิ ทินฺนํ จีวรํ นิกฺขิปติ, น ปริภุญฺชติ, ปุนปฺปุนํ ทินฺนมฺปิ คเหตฺวา นิกฺขิปเตว, โย จ เตเนว นเยน ลทฺธํ ลทฺธํ วิสฺสชฺเชติ, ปรสฺส เทติ, ปุนปฺปุนํ ลทฺธมฺปิ ตเถว กโรติ. อิเม เทฺว ปุคฺคลา สกเฏหิ ปจฺจเย อุปเนนฺเตน ตปฺเปตุํ น สกฺกาติ ทุตฺตปฺปยา นาม.

[๘๕] สุตปฺปยนิทฺเทเส น วิสฺสชฺเชตีติ อตฺตโน อกตฺวา ปรสฺส น เทติ, อติเรเก ปน สติ น นิกฺขิปติ, ปรสฺส เทติ. อิทํ วุตฺตํ โหติ:- โย ปน ภิกฺขุ อุปฏฺฐากกุลา วา ญาติกุลา วา ชิณฺณจีวโร สาฏกํ ลภิตฺวา จีวรํ กตฺวา ปริภุญฺชติ, น นิกฺขิปติ, อคฺคฬํ ทตฺวา ปารุปนฺโตปิ ปุน ทิยฺยมาเน สหสา น ปฏิคฺคณฺหาติ, โย จ ลทฺธํ ลทฺธํ อตฺตนา ปริภุญฺชติ, ปเรสํ น เทติ, อิเม เทฺวปิ สุเขน สกฺกา ตปฺเปตุนฺติ สุตปฺปยา นาม. ๑-

เล่มที่ ๓๖ ธาตุกถา-ปุคคลบัญญัติ๑๕๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “ทุกนิทเทส”