[๘๖] อาสวาติ กิเลสา. น กุกฺกุจฺจายิตพฺพํ กุกฺกุจฺจายตีติ น กุกฺกุจฺจา- ยิตพฺพยุตฺตกํ กุกฺกุจฺจายติ, สูกรมํสํ ลภิตฺวา อจฺฉมํสนฺติ กุกฺกุจฺจายติ, มิคมํสํ ลภิตฺวา ทีปิมํสนฺติ กุกฺกุจฺจายติ, กาเล สนฺเตเยว กาโล นตฺถีติ, อปฺปวาเรตฺวาว ปวาริโตสฺมีติ, ปตฺเต รชสฺมึ อปติเตเยว ปติตนฺติ, อตฺตานํ อุทฺทิสฺส มจฺฉมํเส อกเตเยว มํ อุทฺทิสฺส กตนฺติ กุกฺกุจฺจายติ. กุกฺกุจฺจายิตพฺพํ น กุกฺกุจฺจายตีติ กุกฺกุจฺจายิตพฺพยุตฺตกํ น กุกฺกุจฺจายติ, อจฺฉมํสํ ลภิตฺวา สูกรมํสนฺติ น กุกฺกุจฺจายติ ฯเปฯ อตฺตานํ อุทฺทิสฺส มจฺฉมํเส กเต มํ อุทฺทิสฺส กตนฺติ น กุกฺกุจฺจายติ. องฺคุตฺตรฏฺฐกถายมฺปน "น กุกฺกุจฺจายิตพฺพนฺติ สํฆภาคสฺส ๒- อปฏฺฐปนํ อวิจารณํ น กุกฺกุจฺจายิตพฺพํ นาม, ตํ กุกฺกุจฺจายติ. กุกฺกุจฺจายิตพฺพนฺติ ตสฺเสว ปฏฺฐปนํ วิจารณํ, ตํ น กุกฺกุจฺจายตี"ติ เอตฺตกเมว วุตฺตํ. อิเมสนฺติ อิเมสํ ทฺวินฺนํ

[๘๘] หีนาธิมุตฺโตติ หีนชฺฌาสโย. ทุสฺสีโลติ นิสฺสีโล. ปาปธมฺโมติ ลามกธมฺโม.

[๘๙] ปณีตาธิมุตฺโตติ ปณีตชฺฌาสโย. กลฺยาณธมฺโมติ ภทฺทกธมฺโม สุจิธมฺโม สุนฺทรธมฺโม.

เล่มที่ ๓๖ ธาตุกถา-ปุคคลบัญญัติ๑๕๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “ทุกนิทเทส”