๗. รูปธาตุยาอายตนกถาวณฺณนา

[๕๑๙] อิทานิ รูปธาตุยา อายตนกถา นาม โหติ. ตตฺถ เยสํ "รูปี มโนมโย สพฺพงฺคปจฺจงฺคี อหีนินฺทฺริโย"ติ ๓- สุตฺตํ นิสฺสาย พฺรหฺมกายิกานํ ฆานนิมิตฺตานิปิ ๔- อายตนาเนวาติ กปฺเปตฺวา สฬายตนิโก เตสํ อตฺตภาโวติ ลทฺธิ เสยฺยถาปิ อนฺธกานญฺเจว สมิติยานญฺจ, เต สนฺธาย สฬายตนิโกติ ปุจฺฉา สกวาทิสฺส, ลทฺธิยา วเสน ปฏิญฺญา อิตรสฺส, อถ นํ ยํ ตตฺถ อายตนํ นตฺถิ, ตสฺส วเสน โจเทตุํ อตฺถิ ตตฺถ ฆานายตนนฺติอาทิ อารทฺธํ. ตโต ปรวาที ยํ ตตฺถ อชฺฌตฺติกานํ ติณฺณํ อายตนานํ ฆานาทีนํ ๕- สณฺฐานนิมิตฺตํ, ตเทว อายตนนฺติ ลทฺธิยา ปฏิชานาติ. พาหิรานํ คนฺธายตนาทีนํ วเสน ปุฏฺโฐ ฆานปสาทาทโย ตตฺถ น อิจฺฉติ, ตสฺมา เตสํ โคจรํ ปฏิเสวนฺโต ๖- ปฏิกฺขิปติ. ปฏิโลมปญฺหสํสนฺทนปเญฺหสุปิ อิมินาว อุปาเยน อตฺโถ เวทิตพฺโพ.

[๕๒๑] อตฺถิ ตตฺถ ฆานายตนํ อตฺถิ คนฺธายตนํ เตน ฆาเนน ตํ คนฺธํ ฆายตีติ ตสฺมึเยว ปรสมเย เอกจฺเจ อาจริเย สนฺธาย วุตฺตํ. เต กิร ตตฺถ ฉ อชฺฌตฺติกานิ อายตนานิ ปริปุณฺณานิ อิจฺฉนฺติ, อายตเนน จ นาม