[๘๖๙] สมุทยสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้นหรือ? สมุทยสัจ จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น คือ สัตว์ที่เกิดอยู่ในอบาย ปุถุชนที่จัก ไม่ได้เฉพาะซึ่งมรรค แต่มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ สมุทยสัจจักเกิดขึ้น และมัคคสัจก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งจักได้เฉพาะซึ่งมรรค. หรือว่า มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด สมุทยสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นในภูมิ นั้น. สัตว์เหล่าใดจักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด มัคคสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ เหล่านั้นในภูมินั้น ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น แต่สมุทยสัจจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ก็หาไม่ อนึ่ง สัตว์เหล่าใด จักได้เฉพาะซึ่งมรรค มัคคสัจจักเกิดขึ้น และสมุทยสัจก็จักเกิดขึ้น แก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น.

[๘๗๐] ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? ถูกแล้ว. หรือว่า สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น. สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่ท่านผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค แก่พระอรหันต์ ทั้งหลาย สัตว์เหล่าใดจักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรค ในลำดับแห่งจิตใด แก่สัตว์เหล่านั้น ในอุปปาทขณะจิตนั้น แต่ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้น และ ทุกขสัจก็จักไม่เกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยปัจฉิมจิต.

[๘๗๑] ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? ถูกแล้ว. หรือว่า มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น. มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่ท่านผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค แก่พระอรหันต์ทั้งหลาย และปุถุชนเหล่านั้น ผู้จักไม่ได้เฉพาะซึ่งมรรค แต่ทุกขสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้น และทุกขสัจก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วย ปัจฉิมจิต.

[๘๗๒] สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ? สัตว์เหล่าใดจักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่ สัตว์เหล่านั้น ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น แต่มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้น และมัคคสัจก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วย อรหัตมรรค ผู้เป็นพระอรหันต์. หรือว่า มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น. มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งเป็นปุถุชนที่จักไม่ได้เฉพาะซึ่งมรรค แต่ สมุทยสัจจักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ มัคคสัจจักไม่เกิดขึ้น และสมุทยสัจก็จักไม่ เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ผู้เป็นพระอรหันต์.

เล่มที่ ๓๘ ยมก ภาค ๑๒๕๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “อุปาทวาร