[๑๔๔๕] ผู้ใดไม่เคยกำหนดรู้จักขุนทรีย์ ผู้นั้นจักไม่ละโทมนัสสินทรีย์หรือ เป็นต้น
[๑๔๔๕] โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โส โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหิสฺสตีติ: ปญฺจ ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โน จ โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหิสฺสนฺติ ตโย ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหิสฺสนฺติ ฯ โย วา ปน โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหิสฺสติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถาติ: อรหา โทมนสฺสินฺทฺริยํ นปฺปชหิสฺสติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ ตโย ปุคฺคลา โทมนสฺสินฺทฺริยญฺจ นปฺปชหิสฺสนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ ฯ
[๑๔๔๖] โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โส อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสตีติ: เย ปุถุชฺชนา มคฺคํ ปฏิลภิสฺสนฺติ เต จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โน จ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสนฺติ อฏฺฐ ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสนฺติ ฯ โย วา ปน อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถาติ: อรหา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ อฏฺฐ ปุคฺคลา อนญฺญาตญฺญสฺสามีตินฺทฺริยญฺจ น ภาเวสฺสนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ ฯ
[๑๔๔๗] โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โส อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสตีติ: สตฺต ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โน จ อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสนฺติ เทฺว ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวสฺสนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถาติ: อรหา อญฺญินฺทฺริยํ น ภาเวสฺสติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ เทฺว ปุคฺคลา อญฺญินฺทฺริยญฺจ น ภาเวสฺสนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ ฯ
[๑๔๔๘] โย จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โส อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกริสฺสตีติ: อฏฺฐ ปุคฺคลา จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ โน จ อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกริสฺสนฺติ เย ปุถุชฺชนา มคฺคํ น ปฏิลภิสฺสนฺติ เต จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกริสฺสนฺติ ฯ โย วา ปน อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกริสฺสติ โส จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถาติ: อรหา อญฺญาตาวินฺทฺริยํ น สจฺฉิกริสฺสติ โน จ จกฺขุนฺทฺริยํ น ปริชานิตฺถ เย ปุถุชฺชนา มคฺคํ น ปฏิลภิสฺสนฺติ เต อญฺญาตาวินฺทฺริยญฺจ น สจฺฉิกริสฺสนฺติ จกฺขุนฺทฺริยญฺจ น ปริชานิตฺถ ฯ