[๑๑๕๗] จักขุนทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ปัญญินทรีย์ ฯลฯมนินทรีย์ จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ จักขุนทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ทั้งหมดที่กำลังจุติ สัตว์ซึ่งไม่มีจักขุ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่จักขุนทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และมนินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ที่กำลังจะปรินิพพาน ในปัญจโวการภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ หรือว่า มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด จักขุนทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ แต่จักขุนทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ มนินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และจักขุนทรีย์ ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ซึ่งกำลัจะปรินิพพาน ในปัญจโวการภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในอรูปภูมิ

[๑๑๕๘] ฆานินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อิตถินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น หรือ ฆานินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ทั้งหมด ที่กำลังจุติสัตว์ซึ่งไม่มีฆานะ ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่อิตถินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ฆานินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และอิตถินทรีย์ก็จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นคือสัตว์ซึ่งกำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ ในรูปาวจรภูมิในอรูปาวจรภูมิ สัตว์เหล่าใด เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานและสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ ไปปฏิสนธิในภพไรๆ ก็โดยภาวะนั่นแหละ แล้วจักปรินิพพาน แก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังจุติอยู่ หรือว่า อิตถินทรีย์จักไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ฆานินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น อิตถินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือปัจฉิมภวิกสัตว์ ที่กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ และสัตว์เหล่าใด เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ ไปปฏิสนธิในภพไรๆ ก็โดยภาวะนั่นแหละแล้วจักปรินิพพาน แก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ แต่ฆานินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ อิตถินทรีย์จักไม่เกิดขึ้น และฆานินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ที่กำลังจะปรินิพพาน ในกามาวจรภูมิ ปัจฉิมภวิกสัตว์ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ สัตว์เหล่าใด เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ แล้วจักปรินิพพาน และสัตว์เหล่าใด เป็นปุริสะ ไปปฏิสนธิในภพไรๆ ก็โดยภาวะนั่นแหละ แล้วจักปรินิพพาน แก่สัตว์เหล่านั้น ที่กำลังจุติอยู่

เล่มที่ ๓๙ ยมก ภาค ๒๓๓๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “[๑๐๑๒] จักขุนทรีย์ย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด โสตินทรีย์เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์นั้นหรือ เป็นต้น