บทว่าเอกํ ๑ วาระ ในฆฏนาที่ ๒ ความว่า อัพยากตะมีจักขุเป็นต้น เป็นปัจจัยแก่อกุศล.

ในฆฏนาที่ ๓ ได้แก่ วัตถุเป็นปัจจัยแก่อกุศล. ๒ ฆฏนาต่อจากนั้น ตรัสไว้ด้วยอำนาจอนันตรรูปนิสสยปัจจัย. การคำนวณในฆฏนาเหล่านั้นแจ่มแจ้งแล้ว.

ต่อจากนั้นอีก ๒ ฆฏนา ตรัสด้วยอำนาจอนันตรูปนิสสยปัจจัยและปกตูปนิสสยปัจจัย.

ใน ๒ ฆฏนานั้นโลกิยกุศลและอกุศลเจตนา ท่านถือเอาโดยความเป็นปัจจัยในฆฏนาที่ ๑ ส่วนในฆฏนาที่ ๒ ถือเอาแต่โลกุตตรกุศลอย่างเดียว. ปุเรชาตมูลกนัย

เล่มที่ ๔๐ ปัฏฐาน ภาค ๑๔๑๗

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “เหตุปัจจัย มีวาระ ๗”