จุทฺทเสว สหสฺสานิ ปุน สตฺต สตานิ จ

ปุจฺฉา เหตุปทสฺเสว เอกมูลาทิเภทโตติ.

[๓๙-๔๐] เอวํ เหตุปจฺจยํ อาทึ กตฺวา เอกมูลกโต ปฏฺฐาย ยาว สพฺพมูลกนยา ปุจฺฉาเภทํ ทสฺเสตฺวา อิทานิ อารมฺมณปจฺจยํ อาทึ กตฺวา ทสฺเสตุํ สิยา กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺเชยฺย อารมฺมณปจฺจยา เหตุปจฺจยาติอาทิมาห. ตตฺถ อารมฺมณปจฺจยา เหตุปจฺจยาติ เอตฺตาวตา อารมฺมณปจฺจยํ อาทึ กตฺวา เหตุปจฺจยปริโยสาโน เอกมูลกนโย ทสฺสิโต. ตโต ปรํ อารมฺมณปจฺจยา อธิปติปจฺจยาติ ทุกมูลกํ อารทฺธํ. ตตฺถ อิมํ ปฐมทุกญฺเจว อารมฺมณาวิคตทุกญฺจ ทสฺเสตฺวา เสสํ สงฺขิตฺตํ. อารมฺมณปจฺจยา เหตุปจฺจยาติ อยํ โอสานทุโกปิ น ทสฺสิโต. สเจ ปน กตฺถจิ วาจนามคฺเค สนฺทิสฺสติ, เสฺวว วาจนามคฺโค คเหตพฺโพ. ตโต ปรํ อารมฺมณปจฺจยวเสน ติกมูลกาทโย อทสฺเสตฺวาว อธิปติปจฺจยํ อาทึ กตฺวา เอกกาทโย ทสฺเสตุํ อธิปติปจฺจยา อนนฺตรปจฺจยา สมนนฺตรปจฺจยา สหชาตปจฺจยา อญฺญมญฺญปจฺจยาติ เอตฺตกเมว วุตฺตํ, ตํ เอกมูลกวเสน วา สพฺพมูลกวเสน วา เวทิตพฺพํ.