ตตฺรายํ นโย:- นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เทฺวติ เอตฺถ ตาว อเหตุกโมโห เจว อเหตุกวิปากกิริยา จ ปจฺจยุปฺปนฺนา, ๒- ตสฺมา อกุสเลนากุสลํ, อพฺยากเตนาพฺยากตํ สนฺธาย เอตฺถ เทฺวติ วุตฺตํ. เสเสสุปิ เอเสว นโย. อาเสวเน ปน วิปากํ น ลพฺภติ, ตถา กิริยามโนธาตุ. ตสฺมา กิริยาเหตุกมโน- วิญฺญาณธาตุวเสเนตฺถ อพฺยากเตนาพฺยากตนฺติ ๓- เวทิตพฺพํ. วิปาเก เอกนฺติ อพฺยากเตนาพฺยากตเมว. มคฺเค เอกนฺติ อกุสเลนากุสลเมว.

[๑๙๖-๑๙๗] นารมฺมณมูลเก เหตุยา ปญฺจาติ รูปเมว สนฺธาย วุตฺตํ, ตญฺหิ กุสลํ อกุสลํ อพฺยากตํ กุสลาพฺยากตํ อกุสลาพฺยากตญฺจาติ ปญฺจ โกฏฺฐาเส ปฏิจฺจ อุปฺปชฺชติ. สพฺพปญฺจเกสุปิ เอเสว นโย. อญฺญมญฺเญ เอกนฺติ ภูตรูปานิ เจว วตฺถุญฺจ สนฺธาย วุตฺตํ. ตานิ หิ นารมฺมณปจฺจยา อญฺญมญฺญปจฺจยา อุปฺปชฺชนฺติ. ติมูลเกปิ เอเสว นโย.

[๑๙๘-๒๐๒] นาธิปติมูลเก เหตุยา นวาติ อนุโลเม เหตุมฺหิ วุตฺตาเนว. ตีณีติอาทีนิปิ เหฏฺฐา อนุโลเม วุตฺตสทิสาเนว. ติมูลเก เทฺวติ เหฏฺฐา นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ วุตฺตสทิสาเนว.