[๒๖๗-๒๖๘] วิปฺปยุตฺตปจฺจเย ขนฺเธ วิปฺปยุตฺตปจฺจยาติ ขนฺเธ นิสฺสาย วิปฺปยุตฺตปจฺจยา อุปฺปชฺชนฺตีติ อตฺโถ. ขนฺธา วตฺถุํ วิปฺปยุตฺตปจฺจยาติ ขนฺธา วตฺถุํ นิสฺสาย วิปฺปยุตฺตปจฺจยา อุปฺปชฺชนฺตีติ อตฺโถ. เสสํ เหฏฺฐา วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ.
[๒๖๙-๒๗๖] อิทานิ ยถาลทฺธานิ วิสฺสชฺชนานิ คณนวเสน ทสฺเสตุํ เหตุยา สตฺตรสาติอาทิมาห. ตตฺถ เหตุยา สตฺตรสาติ กุสเลน กุสลํ, กุสเลนาพฺยากตํ, กุสเลน กุสลาพฺยากตนฺติ เอวํ กุสลวเสน เอกาทิกานิ เอกาวสานานิ เทฺว, ทุกาวสานเมกนฺติ ตีณิ วุตฺตานิ โหนฺติ, ตถา อกุสลวเสน. อพฺยากเตนาพฺยากตํ, เตเนว กุสลํ, อกุสลํ, กุสลาพฺยากตํ, อกุสลาพฺยากตญฺจ, กุสลาพฺยากเตหิ กุสลํ, อพฺยากตํ, กุสลาพฺยากตํ, อกุสลาพฺยากเตหิ อกุสลํ, อพฺยากตํ, อกุสลาพฺยากตนฺติ เอวํ สตฺตรส วารานิ เวทิตพฺพานิ.
อารมฺมเณ สตฺตาติ กุสเลน กุสลํ, อกุสเลนากุสลํ, อพฺยากเตนาพฺยากตํ, อพฺยากเตน กุสลํ, อพฺยากเตน อกุสลํ, กุสลาพฺยากเตน กุสลํ, อกุสลาพฺยากเตนา- กุสลนฺติ เอวํ สตฺต.
วิปาเก เอกตํติ อพฺยากเตน อพฺยากตเมว. เอวเมตฺถ สตฺตรส สตฺต เอกนฺติ ตโย วารปริจฺเฉทา โหนฺติ. เตสุ ทฺวาทส สตฺตรสกา เอกาทส ๑- สตฺตกา เอกํ เอกกนฺติ เต สพฺเพ สาธุกํ สลฺลกฺเขตฺวา ปรโต ทุกติกาทิวเสน ปจฺจยสํสนฺทเน อูนตรคณนสฺส วเสน คณนา เวทิตพฺพา. สกฺกา หิ อิมาย คณนาย ทุกมูลกาทีสุ วารปริจฺเฉทํ ๒- ชานิตุนฺติ ปุน "กุสลํ ธมฺมํ ปจฺจยา