นเหตุมูลกํ นิฏฺฐิตํ.

[๕๓๔] นารมฺมณมูลกาทีสุปิ ปณฺณรส เตรส เอกาทส นวาติ สพฺพทุเกสุ จตฺตาโรว มูลคณนปริจฺเฉทา. ติมูลกาทีสุ ปน พหุปจฺจยสมาโยเค อิตรานิปิ สตฺต ปญฺจ ตีณิ เทฺว เอกนฺติ ปริจฺฉินฺนคณนานิ วิสฺสชฺชนานิ ลพฺภนฺติเยว. เตสุ เยสํ ปจฺจยานํ สมาโยเค ยํ ยํ ลพฺภติ, ตํ ตํ เหฏฺฐา วุตฺตนเยเนว ๑- สาธุกํ สลฺลกฺเขตฺวา อุทฺธริตพฺพํ. สพฺเพสุ เจเตสุ นารมฺมณมูลกาทีสุ นารมฺมณาทีนิ ปทานิ อติกฺกนฺเตน เหตุปเทน สทฺธึ ปฐมํ สมฺพนฺธิตฺวาว ๒- จกฺกานิ กตานิ. ยสฺมา ปน ตานิ นเหตุมูลเก วุตฺตสทิสาเนว โหนฺติ, ตสฺมา วิตฺถาเรนปิ อทสฺเสตฺวา สงฺเขปํ กตฺวา ทสฺสิตานิ. ตตฺถ ยถา นเหตุมูลเก นารมฺมณนอุปนิสฺสยา วิสุํ วิสุํ ปณฺณรส วาเร ลภนฺตาปิ สมาโยเค เตรส ลภึสุ, เอวํ สพฺพตฺถ เตรเสว ลภนฺติ. ยถา จ นารมฺมณนสหชาเตหิ สทฺธึ นอุปนิสฺสเย สตฺต วารา โหนฺติ, เอวํ นอุปนิสฺสยนารมฺมเณหิ สทฺธึ นสหชาเตปิ สตฺต.

[๕๓๘] นนิสฺสยปจฺจยา นอุปนิสฺสยปจฺจยา นปจฺฉาชาเต ตีณีติ กุสลาทีนิ อพฺยากตนฺตานิ. เตสุ กฏตฺตารูปญฺจ อาหารสมุฏฺฐานญฺจ ปจฺจยุปฺปนฺนํ.