เหตุมูลกนัย
Anulomapaccanīyavaṇṇanā
[550] Anulomapaccanīye "hetuyā satta, ārammaṇe navā"ti evaṃ anulome "nahetuyā paṇṇarasa, nārammaṇe paṇṇarasā"ti evaṃ paccanīye ca laddhagaṇanesu paccayesu yo yo paccayo anulomato ṭhito, tassa tassa anulome laddhavārehi saddhiṃ ye paccanīyato ṭhitassa paccanīye laddhavāresu sadisavārā, tesaṃ vasena gaṇanā veditabbā. Anulomasmiñhi hetupaccaye "hetuyā sattā"ti satta vārā laddhā, paccanīye nārammaṇapaccaye "nārammaṇe paṇṇarasā"ti paṇṇarasa laddhā. Tesu ye hetuyā satta vuttā, tehi saddhiṃ nārammaṇe vuttesu paṇṇarasasu "kusalo kusalassa, abyākatassa, kusalābyākatassa, akusalo akusalassa, abyākatassa, akusalābyākatassa, abyākato abyākatassā"ti ime satta sadisā, te sandhāya hetupaccayā nārammaṇe sattāti vuttaṃ. Nādhipatiyā sattātiādīsupi eseva nayo.
Nasahajātassa pana hetupaccayassa abhāvā nasahajāte ekopi na labbhati, tasmā tena saddhiṃ yojanā na katāti. Naaññamaññe kusalādayo tayo rūpābyākatassa labbhanti, te sandhāya tīṇīti vuttaṃ. Tathā nasampayutte. Navippayutte pana kusalo kusalassa, akusalo akusalassa, abyākato abyākatassāti arūpadhammavasena tīṇi veditabbāni. Nanissayanoatthinoavigatā nasahajāto viya
Evamettha satta tīṇīti dveyeva paricchedā, tesaṃ vasena ūnataragaṇanena saddhiṃ atirekagaṇanassāpi gaṇanaṃ parihāpetvā paccayaghaṭanesu gaṇanā veditabbā.