[๑๙] มัคคปัจจัย คือ องค์แห่งมรรคทั้งหลาย เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่สัมปยุตด้วย มรรค และรูปอันมีธรรมที่สัมปยุตด้วยมรรคนั้นเป็นสมุฏฐาน โดยมัคคปัจจัย