พระอภิธรรมปิฎก

ปัฏฐาน ภาค ๖

paṭṭhāna VI

เล่มที่ ๔๕ · อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

เล่มสุดท้ายของพระไตรปิฎก

นสรณทุกนสเหตุกทุกะ

7-12. Paccanīyapaṭṭhānavaṇṇanā

[1] Idāni kusalādīnaṃ padānaṃ paṭikkhepavasena dhammapaccanīyatāya laddhanāmaṃ paccanīyapaṭṭhānaṃ dassetuṃ nakusalaṃ dhammaṃ paṭicca nakusalo dhammo uppajjati hetupaccayātiādi āraddhaṃ. Tattha nakusalaṃ dhammaṃ paṭiccāti kusalassa paccayabhāvaṃ vāreti. Nakusalo dhammo uppajjatīti kusalassa uppattiṃ vāreti, tasmā "akusalābyākataṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca akusalābyākatā tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpan"ti evamādinā nayenettha pañhāvissajjanaṃ veditabbaṃ. Tasmiṃ tasmiṃ paccaye laddhagaṇanā pana pāliyaṃ vuttāyeva. Yepi vārā sadisavissajjanā, tepi tattheva dassitā. Tasmā sabbamettha heṭṭhā vuttanayānusāreneva pāliṃ upaparikkhitvā veditabbaṃ. Yathā cettha, evaṃ dukapaṭṭhāne dukatikapaṭṭhāne tikadukapaṭṭhāne tikatikapaṭṭhāne dukadukapaṭṭhāne ca.

Ettāvatā:-

tikañca paṭṭhānavaraṃ dukuttamaṃ

เล่มที่ ๔๕ ปัฏฐาน ภาค ๖๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “นสรณทุกนสเหตุกทุกะ”