เรื่องภิกษุรูปหนึ่ง

Kosambikkhandhakavaṇṇanā

{451} kosambikkhandhake. Taṃ bhikkhuṃ āpattiyā adassane ukkhipiṃsūti ettha ayaṃ anupubbīkathā dve kira bhikkhū ekasmiṃ āvāse vasanti vinayadharo ca suttantiko ca. Tesu suttantiko bhikkhu ekadivasaṃ vaccakuṭiṃ paviṭṭho ācamanaudakāvasesaṃ bhājane ṭhapetvā nikkhami. Vinayadharo pacchā paviṭṭho taṃ udakaṃ disvā nikkhamitvā taṃ bhikkhuṃ pucchi āvuso tayā idaṃ udakaṃ ṭhapitanti. Āma āvusoti. Tvaṃ ettha āpattibhāvaṃ na jānāsīti. Āma na jānāmīti. Hoti āvuso ettha āpattīti. Sace hoti desissāmīti. Sace pana te āvuso asañcicca asatiyā kataṃ natthi āpattīti. So tassā āpattiyā anāpattidiṭṭhī ahosi.

Vinayadharopi attano nissitakānaṃ ayaṃ suttantiko āpattiṃ āpajjamānopi na jānātīti ārocesi. Te tassa nissitake disvā tumhākaṃ upajjhāyo āpattiṃ āpajjitvāpi āpattibhāvaṃ na jānātīti āhaṃsu. Te āgantvā upajjhāyassa ārocesuṃ. So evamāha ayaṃ vinayadharo pubbe anāpattīti vatvā idāni āpattīti vadati musāvādī esoti. Te gantvā tumhākaṃ upajjhāyo musāvādīti evaṃ aññamaññaṃ kalahaṃ vaḍḍhayiṃsu. Tato vinayadharo okāsaṃ Labhitvā tassa āpattiyā adassane ukkhepanīyakammaṃ akāsi. Tena vuttaṃ taṃ bhikkhuṃ āpattiyā adassane ukkhipiṃsūti. {453} Bhinno bhikkhusaṅgho bhinno bhikkhusaṅghoti ettha na tāva bhinno apica kho yathā deve vuṭṭhe idāni sassaṃ nipphannanti vuccati avassaṃ hi taṃ nipphajjissati evameva iminā kāraṇena āyatiṃ avassaṃ bhijjissati. So ca kho kalahavasena na saṅghabhedavasena tasmā bhinnoti vuttaṃ. Sambhavaatthavasena cettha āmeṇḍitaṃ veditabbaṃ.

{454} Etamatthaṃ bhāsitvā uṭṭhāyāsanā pakkāmīti kasmā evaṃ bhāsitvā pakkāmi. Sace hi bhagavā ukkhepake vā akāraṇena tumhehi so bhikkhu ukkhittoti vadeyya ukkhittānuvattake vā tumhe āpattiṃ āpannāti vadeyya etesaṃ bhagavā pakkho etesaṃ bhagavā pakkhoti vatvā āghātaṃ bandheyyuṃ tasmā tantimeva ṭhapetvā etamatthaṃ bhāsitvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi. {455} Attanāva attānanti ettha yo saṅghena ukkhepanīyakammānaṃ adhammavādīnaṃ pakkhe nisinno tumhe kiṃ bhaṇathāti tesañca itaresañca laddhiṃ sutvā ime adhammavādino itare dhammavādinoti cittaṃ uppādeti ayaṃ tesaṃ majjhe nisinnova tesaṃ nānāsaṃvāsako hoti kammaṃ kopeti itaresampi hatthapāsaṃ anāgatattā kopeti. Evaṃ attanāva attānaṃ nānāsaṃvāsakaṃ karoti. Samānasaṃvāsakanti etthāpi yo adhammavādīnaṃ pakkhe nisinno adhammavādino ime itare dhammavādinoti tesaṃ majjhe pavisati yattha vā tattha vā

เล่มที่ ๕ มหาวรรค ภาค ๒๖๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องภิกษุรูปหนึ่ง”