เรื่องพระโสณกุฏิกัณณะ

{257} Kuraraghareti evaṃnāmake nagare. Etenassa gocaragāmo vutto. Papāte pabbateti papātanāmake pabbate. Etenassa nivāsanaṭṭhānaṃ vuttaṃ. Soṇoti tassa nāmaṃ. Koṭiagghanakampana kaṇṇapilandhanakaṃ dhāreti tasmā kuṭikaṇṇoti vuccati. Koṭikaṇṇoti attho. Ekaseyyanti ekakassa seyyaṃ anuyuñjakālayuttanti attho. Pāsādikanti pasādajanakaṃ. Pasādanīyanti idaṃ tasseva atthavevacanaṃ. Uttamadamathasamathanti uttamaṃ damathañca samathañca paññañca samādhiñca kāyupasamañca cittupasamañcātipi attho. Dantanti sabbesaṃ visūkāyikavipphanditānaṃ upacchinnattā dantaṃ khīṇakilesanti attho. Guttanti saṃvaraguttiyā guttaṃ. Yatindriyanti jitindriyaṃ. Nāganti āguvirahitaṃ kilesavirahitanti attho. Tiṇṇaṃ me vassānaṃ accayenāti mama pabbajjādivasato paṭṭhāya tiṇṇaṃ vassānaṃ accayena. Upasampadaṃ alatthanti ahaṃ upasampadaṃ labhiṃ. Kaṇhuttarāti kaṇhamattikuttarā uparivaḍḍhitakaṇhamattikāti attho. Gokaṇṭakahatāti gunnaṃ khurehi akkantabhūmito samuṭṭhitehi gokaṇṭakehi upahatā. Te kira gokaṇṭake ekapaṭalikā upāhanā rakkhituṃ na sakkonti evaṃ kharā honti. Eragu moragu majjāru jantūti imā catassopi tiṇajātiyo etehi kaṭasārake ca taṭṭikāyo ca karonti. Tattha eragūti erakatiṇaṃ taṃ oḷārikaṃ moragutiṇaṃ tambasīsaṃ sukhumaṃ mudukaṃ sukhasamphassaṃ tena katā taṭṭikā nipajjitvā vuṭṭhitamatte puna uddhumānā hutvā tiṭṭhati majjārunā sāṭakepi Karonti jantussa maṇisadiso vaṇṇo hoti. Senāsanaṃ paññāpesīti bhisiṃ vā kaṭasārakaṃ vā paññāpesi. Paññāpetvā ca pana soṇassa ārocesi āvuso satthā tayā saddhiṃ ekāvāse vasitukāmo gandhakuṭiyaṃyeva te senāsanaṃ paññattanti. Paṭibhātu taṃ bhikkhu dhammo bhāsitunti paṭibhāṇasaṅkhātassa ñāṇassa bhāsituṃ abhimukho hotu. Aṭṭhakavaggikānīti tāni abhāsi. Vissaṭṭhāyāti vissaṭṭhakkharāya. Anelagalāyāti elakabhāvo na hoti. Ariyo na ramatī pāpe pāpe na ramatī sucīti yo hi kāyavācāmanosoceyyena samannāgato so pāpe na ramati tasmā ariyopi pāpe na ramatīti visesadassanatthaṃ pāpe na ramati sucīti vuttaṃ. {258} Ayaṃ khvassa kāloti ayaṃ kho kālo bhaveyya. Paridassīti paridassesi. Idañcidañca vadeyyāsīti yaṃ me upajjhāyo jānāpesi tassa ayaṃ kālo bhaveyya handadāni ārocemi taṃ sāsananti ayamettha adhippāyo. {259} Vinayadharapañcamenāti anussāvanakaācariyapañcamena. Anujānāmi bhikkhave sabbapaccantimesu janapadesu gaṇaṅgaṇu- pāhananti ettha manussacammaṃ ṭhapetvā yena kenaci cammena upāhanā vaṭṭati. Upāhanakosakasatthakosakakuñcikakosakesupi eseva nayo. Cammāni attharaṇānīti ettha pana yaṅkiñci eḷakacammañca ajacammañca attharitvā nipajjituṃ vā nisīdituṃ vā vaṭṭati. Migacamme enimigo vātamigo pasadamigo kuruṅgamigo migamātuko rohitamigoti etesaṃyeva cammāni vaṭṭanti aññesaṃ pana na vaṭṭati.

เล่มที่ ๕ มหาวรรค ภาค ๒๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระโสณกุฏิกัณณะ”