{81} Ekacchanne āvāsetiādīsu āvāso nāma vasanatthāya kataṃ senāsanaṃ. Anāvāso nāma cetiyagharaṃ bodhigharaṃ sammajjanīaṭṭako dāruaṭṭako pānīyamāḷo vaccakuṭī dvārakoṭṭhakotievamādi. Tatiyapadena tadubhayaṃ gahitaṃ. Etesu yattha katthaci ekacchanne chadanato udakapatanaṭṭhānaparicchinne okāse ukkhittako vasituṃ na labhati pārivāsiko pana antoāvāseyeva na labhatīti mahāpaccariyaṃ vuttaṃ. Mahāaṭṭhakathāyaṃ pana avisesena udakapātena vāritanti vuttaṃ. Kurundiyaṃ etesu pañcavaṇṇachadanabaddhaṭṭhānesu pārivāsikassa ca ukkhittakassa ca pakatattena saddhiṃ vasanaṃ udakapātena vāritanti vuttaṃ. Tasmā nānūpacārepi ekacchanne na vaṭṭati. Sace panettha tadahupasampannepi pakatatte paṭhamaṃ pavisitvā nipanne saṭṭhīvassopi pārivāsiko pacchā pavisitvā jānanto nipajjati ratticchedo ceva vattabhede dukkaṭañca. Ajānantassa ratticchedova na vattabhede dukkaṭaṃ. Sace pana tasmiṃ paṭhamaṃ nipanne pacchā pakatatto pavisitvā nipajjati pārivāsiko ca jānāti ratticchedo ceva vattabhede ca dukkaṭaṃ. No ce jānāti ratticchedova na vattabhede dukkaṭaṃ. Vuṭṭhātabbaṃ nimantetabboti tadahupasampannaṃpi Disvā vuṭṭhātabbameva vuṭṭhāya ca ahaṃ iminā sukhanisinno vuṭṭhāpitoti parammukhena na gantabbaṃ idaṃ ācariya āsanaṃ ettha nisīdathāti evaṃ nimantetabboyeva. Navakena pana mahātheraṃ obaddhaṃ karomīti pārivāsikattherassa santikaṃ na gantabbaṃ. Ekāsaneti samānavassikāsane mañce vā pīṭhe vā. Na chamāyaṃ nisinneti pakatatte bhūmiyaṃ nisinne itarena antamaso tiṇasantharepi uccatare vālikathalepi vā na nisīditabbaṃ. Dvādasahatthaṃ pana upacāraṃ muñcitvā nisīdituṃ vaṭṭati. Na ekacaṅkameti sahāyena viya saddhiṃ ekasmiṃ caṅkame na caṅkamitabbaṃ. Chamāyaṃ caṅkamatīti chamāyaṃ caṅkamante. Ayameva vā pāṭho. Ayaṃ panettha attho. Akataparicchedāya bhūmiyā caṅkamante paricchedaṃ katvā vālikaṃ ākiritvā ālambanaṃ yojetvā katacaṅkame nīcepi na caṅkamitabbaṃ. Ko pana vādo iṭṭhakacayena sampanne vedikaparikkhittepi. Sace pana pākāraparikkhitto hoti dvārakoṭṭhakayutto pabbatantaravanantara- gumbantaresu vā supaṭicchanno tādise caṅkame caṅkamituṃ vaṭṭati. Appaṭicchannepi upacāraṃ muñcitvā vaṭṭati. Vuḍḍhatarenāti ettha sace vuḍḍhatare pārivāsike paṭhamaṃ nipanne itaro jānanto pacchā nipajjati ratticchedo cassa hoti vattabhede ca dukkaṭaṃ. Vuḍḍhatarassa pana ratticchedova na vattabhede dukkaṭaṃ. Ajānitvā nipajjati dvinnaṃpi vattabhedo natthi ratticchedo pana hoti. Atha navake pārivāsike paṭhamaṃ nipanne vuḍḍhataro nipajjati navako ca Jānāti ratti cassa chijjati vattabhede ca dukkaṭaṃ hoti vuḍḍhatarassa ratticchedova na vattabhedo. No ce jānāti dvinnaṃpi vattabhedo natthi ratticchedo pana hoti. Sace dvepi apacchā apurimaṃ nipajjanti vuḍḍhatarassa ratticchedova itarassa vattabhedopīti kurundiyaṃ vuttaṃ. Dve pārivāsikā samavassā eko paṭhamaṃ nipanno eko jānantova pacchā nipajjati ratti ca chijjati vattabhede ca dukkaṭaṃ. Paṭhamaṃ nipannassa ratticchedova na vattabhedo. Sace pacchā nipajjantopi na jānāti dvinnaṃpi vattabhedo natthi ratticchedo pana hoti. Sace dvepi apacchā apurimaṃ nipajjanti dvinnaṃ ratticchedoyeva na vattabhedo. Sace hi dve pārivāsikā ekato vaseyyuṃ te aññamaññassa ajjhācāraṃ ñatvā agāravā vippaṭisārino vā hutvā pāpiṭṭhataraṃ vā āpattiṃ āpajjeyyuṃ vibbhameyyuṃ vā tasmā nesaṃ sahaseyyā sabbappakārena paṭikkhittāti. Sesaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ. Mūlāyapaṭikassanārahādayo cettha pārivāsikādīnaṃ pakatattaṭṭhāne ṭhitāti veditabbā. Pārivāsikacatuttho ce bhikkhave parivāsanti ettha pārivāsikaṃ catutthaṃ katvā aññamaññassa parivāsadānādīni kātuṃ na vaṭṭatiyeva. Etesvevāyaṃ gaṇapūrako na hoti sesasaṅghakammesu hoti. Gaṇe pana appahonte vattaṃ nikkhipāpetvā gaṇapūrako kātabboti.

เล่มที่ ๖ จุลวรรค ภาค ๑๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระอยู่ปริวาส”