เรื่องพระอาคันตุกะ

วตฺตกฺขนฺธกวณฺณนา

{๓๕๗} วตฺตกฺขนฺธเก ฯ อิทานิ อารามํ ปวิสิสฺสามีติ อิมินา อุปจารสีมสมีปํ ทสฺเสติ ตสฺมา อุปจารสีมํ ปตฺวา อุปาหนโอมุญฺจนาทิ สพฺพํ กาตพฺพํ ฯ คเหตฺวาติ อุปาหนา กตฺตรทณฺเฑน คเหตฺวา ฯ ปฏิกฺกมนฺตีติ สนฺนิปตนฺติ ฯ อุปาหนปุญฺฉนโจฬกํ ปุจฺฉิตฺวา อุปาหนา ปุญฺฉิตพฺพาติ กตรสฺมึ ฐาเน อุปาหนา ปุญฺฉนโจฬกนฺติ อาวาสิเก ภิกฺขู ปุจฺฉิตฺวา ฯ วิสฺสชฺเชตพฺพนฺติ อตฺถริตพฺพํ ฯ โคจโร ปุจฺฉิตพฺโพติ โคจรคาโม อาสนฺเน อุทาหุ ทูเร กาลสฺเสว ปิณฺฑาย จริตพฺพํ อุทาหุ ทิวาติ เอวํ ภิกฺขาจาโร ปุจฺฉิตพฺโพ ฯ อโคจโร นาม มิจฺฉาทิฏฺฐิกานํ วา คาโม ปริจฺฉินฺนภิกฺโข วา คาโม ฯ ยตฺถ เอกสฺส วา ทฺวินฺนํ วา ภิกฺขา ทิยฺยติ โสปิ ปุจฺฉิตพฺโพ ฯ ปานียํ ปุจฺฉิตพฺพํ ปริโภชนียํ ปุจฺฉิตพฺพนฺติ กึ อิมิสฺสา โปกฺขรณิยา ปานียํเยว ปิวนฺติ นหานาทิปริโภคํปิ กโรนฺตีติ เอวํ ปานียญฺเจว ปริโภชนียญฺจ ปุจฺฉิตพฺพํ ฯ เกสุจิ ฐาเนสุ วาฬมิคา วา อมนุสสา วา โหนฺติ ตสฺมา กํ กาลํ ปวิสิตพฺพํ กํ กาลํ นิกฺขมิตพฺพนฺติ ปุจฺฉิตพฺพํ ฯ พหิ ฐิเตนาติ นิกฺขมนฺตสฺส อหิโน วา อมนุสฺสสฺส วา มคฺคํ ทิสฺวา ฐิเตน โอโลเกตพฺโพ ฯ สเจ อุสฺสหติ โสเธตพฺโพติ ยทิ สกฺโกติ สพฺโพ วิหาโร โสเธตพฺโพ อสกฺโกนฺเตน อตฺตโน วสโนกาโส ชคฺคิตพฺโพ ฯ สพฺพํ โสเธตุํ สกฺโกนฺตสฺส ปน ทสฺสิเต วิหารโสธนวตฺเต วินิจฺฉโย มหาขนฺธเก วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ ฯ

{๓๕๙} อาวาสิกวตฺเต ฯ อาสนํ ปญฺญาเปตพฺพนฺติ เอวมาทิ สพฺพํ วุฑฺฒตเร อาคเต จีวรกมฺมํ วา นวกมฺมํ วา ฐเปตฺวาปิ กาตพฺพํ ฯ เจติยงฺคณํ สมฺมชฺชนฺเตน สมฺมุชฺชนึ นิกฺขิปิตฺวา ตสฺส วตฺตํ กาตุํ อารภิตพฺพํ ฯ ปณฺฑิโต เจ โหติ อาคนฺตุโก สมฺมชฺชาหิ ตาว อาวุโส เจติยงฺคณนฺติ วกฺขติ ฯ คิลานเภสชฺชํ กโรนฺเตน ปน สเจ นาติอาตุโร คิลาโน โหติ เภสชฺชํ อกตฺวา วตฺตเมว กาตพฺพํ มหาคิลานสฺส ปน เภสชฺชเมว กาตพฺพํ ฯ ปณฺฑิโต เจ โหติ อาคนฺตุโก กโรหิ ตาว เภสชฺชนฺติ วกฺขติ ฯ ปานีเยน ปุจฺฉนฺเตน สเจ สกึ อานีตํ ปานียํ สพฺพํ ปิวติ ปุน อาเนสฺสามีติ ปุจฺฉิตพฺโพเยว ฯ อปิจ วีชเนน วีชิตพฺโพ ฯ วีชนฺเตน สกึ ปาทปิฏฺฐิยํ วีชิตฺวา สกึ มชฺเฌ สกึ สีเส วีชิตพฺพํ ฯ อลํ โหตูติ วุตฺเตน มนฺทตรํ วีชิตพฺพํ ฯ ปุน อลนฺติ วุตฺเตน ตโต มนฺทตรํ วีชิตพฺพํ ฯ ตติยวารํ วุตฺเตน วีชนี ฐเปตพฺพา ฯ ปาทาปิสฺส โธวิตพฺพา ฯ โธวิตฺวา สเจ อตฺตโน เตลํ อตฺถิ เตน มกฺเขตพฺพา ฯ โน เจ อตฺถิ ตสฺส สนฺตเกน มกฺเขตพฺพา ฯ อุปาหนปุญฺฉนํ ปน อตฺตโน รุจิวเสน กาตพฺพํ ฯ เตเนว สเจ อุสฺสหตีติ วุตฺตํ ฯ ตสฺมา อุปาหนา อปุญฺฉนฺตสฺสาปิ อนาปตฺติ ฯ กตฺถ มยฺหํ เสนาสนํ ปาปุณาตีติ ปุจฺฉิเตน เสนาสนํ ปญฺญาเปตพฺพํ ฯ เอตํ ตุมฺหากํ เสนาสนํ ปาปุณาตีติ เอวํ อาจิกฺขิตพฺพนฺติ อตฺโถ ฯ ปปฺโผเฏตฺวา ปตฺถริตุํ ปน วฏฺฏติเยว ฯ

เล่มที่ ๗ จุลวรรค ภาค ๒๑๐๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระอาคันตุกะ”