Dutiyagāthāsaṅgaṇikavaṇṇanā

{359} dutiyagāthāsaṅgaṇikāyaṃ. Codanāti vatthuñca āpattiñca dassetvā codanā. Sāraṇāti dosasāraṇā. Saṅgho kimatthāyāti saṅghasannipāto kimatthāya. Matikammaṃ pana kissa kāraṇāti matikammaṃ vuccati mantagahaṇaṃ. Taṃ kissa kāraṇāti attho. Codanā sāraṇatthāyāti vuttappakārā codanā tena cuditakapuggalena katadosasāraṇatthāya. Niggahatthāya sāraṇāti dosasāraṇā pana tassa puggalassa niggahatthāya. Saṅgho pariggahatthāyāti tattha sannipatito saṅgho vinicchayapariggahatthāya. Dhammādhammatulanatthāya suvinicchita- dubbinicchitajānanatthāyāti attho. Matikammaṃ pana pāṭiyekkanti suttantiyattherānañca vinayadharattherānañca mantagahaṇaṃ pāṭekkaṃ pāṭekkaṃ vinicchayasanniṭṭhāpanatthaṃ. Mā kho paṭighanti cuditake vā codake vā kopaṃ mā janayi. Sace anuvijjako tuvanti sace tvaṃ saṅghamajjhe otiṇṇaṃ adhikaraṇaṃ vinicchinituṃ nisinno vinayadharo.

Viggāhiyanti na tvaṃ imaṃ dhammavinayaṃ ājānāsītiādinayappavattaṃ. Anatthasañhitanti yā anatthaṃ janayati parisaṅkhobhetvā uṭṭhapeti evarūpiṃ kathaṃ mā abhaṇi. Sutte vinayetiādīsu suttaṃ nāma ubhatovibhaṅgo vinayo nāma khandhako anulomo nāma parivāro

Paññattaṃ nāma sakalaṃ vinayapiṭakaṃ anulomikaṃ nāma cattāro mahāpadesā. Anuyogavattaṃ nisāmethāti anuyuñjanavattaṃ nisāmetha. Kusalena buddhimatā katanti chekena paṇḍitena ñāṇapāramippattena bhagavatā nīharitvā ṭhapitaṃ. Suvuttanti supaññāpitaṃ. Sikkhā- padānulomikanti sikkhāpadānaṃ anulomaṃ. Ayaṃ tāva padattho. Ayaṃ panettha sādhippāyasaṅkhepavaṇṇanā sace tvaṃ anuvijjako mā sahasā bhaṇi mā anatthasañhitaṃ viggāhikakathaṃ bhaṇi yaṃ pana kusalena buddhimatā lokanāthena etesu suttādīsu anuyogavattaṃ kataṃ supaññattaṃ sabbasikkhāpadānaṃ anulomaṃ taṃ nisāmaya taṃ upadhārehīti. Gatiṃ na nāsento samparāyikanti attano samparāyesu gatiṃ nipphattiṃ anāsento anuyogavattaṃ nisāmaya yo hi taṃ anisāmetvā anuyuñjati so samparāyikaṃ attano gatiṃ nāseti tasmā taṃ anāsento nisāmayāti attho. Idāni taṃ anuyogavattaṃ dassetuṃ hitesītiādimāha. Tattha hitesīti hitaṃ esanto gavesanto mettiñca mettipubbabhāgañca upaṭṭhapetvāti attho. Kāleti yuttappattakāle ajjhesitakāleyeva tava bhāre kate anuyuñjāti attho. Sahasā vohāraṃ mā padhāresīti yo etesaṃ sahasā vohāro hoti sahasā bhāsitaṃ taṃ mā apadhāresi mā gaṇhittha.