Tato paṭṭhāya gilānādīnaṃ nāmaṃ gahetvā yācantā gaṇhathāti na vattabbā. Vattaṃ pana ācikkhitabbaṃ nāḷikerādīni iminā nāma paricchedena gaṇhantānaṃ asukarukkhato ca phalaṃ gaṇhantānaṃ anivāraṇaṃ katanti. Anuvicaritvā pana ayaṃ madhuraphalo ambo ito gaṇhathātipi na vattabbā. Phalabhājanakāle pana āgatānaṃ sammatena upaḍḍhabhāgo dātabbo. Asammatena apaloketvā dātabbaṃ. Khīṇaparibbayo vā maggagamiyasatthavāho vā añño vā issaro āgantvā yācati apaloketvā dātabbaṃ. Balakārena gahetvā khādanto Na vāretabbo. Kuddho hi so rukkhepi chindeyya aññaṃpi anatthaṃ kareyya. Puggalikapariveṇaṃ āgantvā gilānassa nāmena yācanto amhehi chāyādīnamatthāya ropitaṃ sace atthi tumhe jānāthāti vattabbo. Yadi pana phalabharitā ca rukkhā honti. Kaṇṭake bandhitvā phalaṃ vārena khādanti apaccāsiṃsantena hutvā dātabbaṃ. Balakārena gaṇhanto na vāretabbo. Pubbe vuttamevettha kāraṇaṃ.

Saṅghassa phalārāmo hoti paṭijagganaṃ na labhati. Sace taṃ koci vattasīsena jaggati saṅghasseva hoti. Athāpi kassaci paṭibalassa bhikkhuno imaṃ sappurisa jaggitvā dehīti saṅgho bhāraṃ karoti. So ca vattasīsena jaggati evaṃpi saṅghasseva hoti. Phātikammaṃ paccāsiṃsantassa pana tatiyabhāgena vā upaḍḍhabhāgena vā phātikammaṃ kātabbaṃ. Bhāriyaṃ kammanti vatvā ettakena anicchanto pana sabbaṃ taveva santakaṃ katvā mūlabhāgaṃ dasamabhāgamattaṃ datvā jaggāhītipi vattabbo. Garubhaṇḍattā pana mūlacchejjavasena na dātabbaṃ. So mūlabhāgaṃ datvā khādanto akatāvāsaṃ vā katvā katāvāsaṃ jaggitvā nissitakānaṃ ārāmaṃ niyyādeti. Tehipi mūlabhāgo dātabbo. Yadā pana bhikkhū sayaṃ jaggituṃ pahonti atha tesaṃ jaggituṃ na dātabbaṃ. Jaggitakāle na vāretabbā. Jagganakāleyeva vāretabbā. Bahuṃ tumhehi khāyitaṃ idāni mā jaggittha bhikkhusaṅghoyeva jaggissatīti vattabbaṃ. Sace pana neva vattasīsena jagganto atthi na phātikammena na saṅgho jaggituṃ pahoti. Eko anāpucchitvāva Jaggitvā phātikammaṃ vaḍḍhetvā paccāsiṃsati. Apalokanakammena phātikammaṃ vaḍḍhetvā dātabbaṃ. Iti imaṃ sabbaṃpi kammalakkhaṇameva hoti. Apalokanakammaṃ imāni pañca ṭhānāni gacchati.

เล่มที่ ๘ ปริวาร๑๑๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “กรรม ๔”