กสฺมา ปเนส ภีโตติ? อนฺธกาเรนาติ เอเก วทนฺติ. ราชคเห กิร ทฺวตฺตึส มหาทฺวารานิ, จตุสฏฺฐิ ขุทฺทกทฺวารานิ. ชีวกสฺส อมฺพวนํ ปาการสฺส จ คิชฺฌกูฏฺสฺส จ อนฺตรา โหติ. โส ปาจีนทฺวาเรน นิกฺขมิตฺวา ปพฺพตจฺฉายาย ปาวิสิ, ตตฺถ ปพฺพตกูเฏน จนฺโท ฉาทิโต, ปพฺพตจฺฉายาย จ รุกฺขจฺฉายาย จ อนฺธการํ อโหสีติ, ตํปิ อการณํ. ตทา หิ อุกฺกานํ สตสหสฺสานํปิ ๑- ปริจฺเฉโท นตฺถิ.

อยํ ปน อปฺปสทฺทตํ นิสฺสาย ชีวเก อาสงฺกาย ภีโต. ชีวโก กิรสฺส อุปริปาสาเทเยว อาโรเจสิ "มหาราช อปฺปสทฺทกาโม ภควา, อปฺปสทฺเทเนว อุปสงฺกมิตพฺโพ"ติ ตสฺมา ราชา ตุริยสทฺทํ นิวาเรสิ. ตุริยานิ เกวลํ คหิตมตฺตาเนว โหนฺติ, วาจํปิ อุจฺจํ อนุจฺจารมานา ๒- อจฺฉราสญฺญาย อาคจฺฉนฺติ, อมฺพวเนปิ กสฺสจิ ขิปิตสทฺโทปิ น สุยฺยติ. ราชาโน จ นาม สทฺทาภิรตา โหนฺติ. โส ตํ อปฺปสทฺทํ นิสฺสาย อุกฺกณฺฐิโต ชีวเกปิ อาสงฺกํ อุปฺปาเทสิ "อยํ ชีวโก `มยฺหํ อมฺพวเน อฑฺฒเตฬสานิ ภิกฺขุสตานี'ติ อาห. เอตฺถ จ ขิปิตสทฺทมตฺตมฺปิ น สุยฺยติ, อภูตํ มญฺเญ, เอส วญฺเจตฺวา มํ นครโต นีหรึตฺวา ปุรโต พลกายํ อุฏฺฐา- เปตฺวา ๓- มํ คณฺหิตฺวา อตฺตโน ๔- ฉตฺตํ อุสฺสาเปตุกาโม. อยญฺหิ ปญฺจนฺนํ หตฺถีนํ พลํ ธาเรติ. มมญฺจ อวิทูเรเนว คจฺฉติ, สนฺติเก จ เม อาวุธหตฺโถ เอกปุริโสปิ นตฺถิ. อโห วต เม อนตฺโถ"ติ. เอวํ ภายิตฺวา จ ปน อภีโต วิย สณฺฐาตุํปิ ๕- นาสกฺขิ. อตฺตโน ภีตภาวํ ตสฺส อาจิกฺขิ. ๖- เตน วุตฺตํ "อถโข ราชา ฯเปฯ น นิคฺโฆโส"ติ. ตตฺถ สมฺมาติ วยสฺสาภิลาโป เอส, กจฺจิ มํ วยสฺสาติ วุตฺตํ โหติ, น ปลมฺเภสีติ ยํ นตฺถิ, ตํ อตฺถีติ วตฺวา กจฺจิ มํ น วิปฺปลมฺเภยฺยาสิ. ๗- นิคฺโฆโสติ กถาสลฺลาปนิคฺโฆโส.

มา ภายิ มหาราชาติ ชีวโก "อยํ ราชา มํ น ชานาติ `นายํ ปรํ ชีวิตา โวโรเปตี'ติ, สเจ โข ปน นํ น อสฺสาเสสฺสามิ, วินสฺเสยฺยา"ติ จินฺเตตฺวา ทฬฺหํ กตฺวา สมุสฺสาเสนฺโต "มา ภายิ มหาราชา"ติ วตฺวา "น ตํ เทวา"ติ อาทิมาห. อภิกฺกมาติ อภิมุโข กม คจฺฉ, ปวิสาติ อตฺโถ. สกึ วุตฺเต ปน