[๑๖๓] เอวํ ภควตา สพฺพญฺญุปฺปวารณาย ปวาริตาย อตฺตมโน ราชา ปญฺหํ ปุจฺฉนฺโต "ยถา นุโข อิมานิ ภนฺเต"ติอาทิมาห. ตตฺถ สิปฺปเมว สิปฺปายตนํ. ปุถุสิปฺปายตนานีติ พหูนิ สิปฺปานิ. เสยฺยถีทนฺติ กตเม ปน เต. "หตฺถาโรหา"ติ อาทีหิ เย ตํ ตํ สิปฺปํ นิสฺสาย ชีวนฺติ, เต ทีเปติ. ๔- อยํ หิสฺสาธิปฺปาโย:- "ยถา อิเมสํ สิปฺปุปชีวีนํ ตํ ตํ สิปฺปํ นิสฺสาย สนฺทิฏฺฐิกํ สิปฺปผลํ ปญฺญายติ, สกฺกา นุ โข ภนฺเต ๕- เอวเมว ทิฏฺเฐว ธมฺเม สนฺทิฏฺฐิกํ ๕- สามญฺญผลํ ปญฺญาเปตุนฺ"ติ ตสฺมา สิปฺปายตนานิ อารภิตฺวา ๖- สิปฺปุปชีวิโน ทสฺเสติ.

ตตฺถ หตฺถาโรหาติ สพฺเพปิ หตฺถาจริยหตฺถิเวชฺชหตฺถิพนฺธาทโย ๗- ทสฺเสติ. อสฺสาโรหาติ สพฺเพปิ อสฺสาจริยอสฺสเวชฺชอสฺสพนฺธาทโย. ๘- รถิกาติ สพฺเพปิ รถาจริยรถโยธรถรกฺขาทโย. ธนุคฺคหาติ ธนุอาจริยา อิสฺสาสา. เจลกาติ เย ยุทฺเธ ชยทฺธชํ คเหตฺวา ปุรโต คจฺฉนฺติ. จลกาติ "อิธ รญฺโญ ฐานํ โหตุ, อิธ อสุกมหามตฺตสฺสา"ติ เอวํ เสนาพฺยูหการกา. ปิณฺฑทายกาติ สาหสิกมหาโยธา. เต กิร ปรเสนํ ปวิสิตฺวา ปรสีสํ ปิณฺฑมิว เฉตฺวา เฉตฺวา นยนฺติ ๙- อุปฺปติตฺวา อุปฺปติตฺวา นิคจฺฉนฺตีติ อตฺโถ. เย วา สงฺคามมชฺเฌ โยธานํ ภตฺตปาตึ คเหตฺวา ปริวิสนฺติ, ๑๐- เตสมฺเปตํ ๑๑- นามํ. อุคฺคา จ ราชปุตฺตาติ อุคฺคตุคฺคตา สงฺคามาวจรา ราชปุตฺตา. ปกฺขนฺทิโนติ เย "กสฺสจิ สีสํ วา อาวุธํ วา อาหรามา"ติ วตฺวา

@๓ ก. ปวาเรติ ๔ ฉ.ม.,อิ. ทสฺเสติ

เล่มที่ ๙ ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค๒๖๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. สามัญญผลสูตร”