[279] Ettha ca bhagavā caraṇapariyāpannampi tividhaṃ sīlaṃ vibhajanto "idamassa hoti caraṇasmin"ti aniyyātetvā "idaṃpissa hoti sīlasmin"ti sīlavaseneva niyyātesi. Kasmā? tassapi hi kiñci kiñci sīlaṃ atthi, tasmā caraṇavasena niyyātiyamāne "mayaṃpi caraṇasampannā"ti tattha tattheva laggeyya. Yaṃ

Catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, idaṃpissa hoti caraṇasmin"ti ādimāha. Ettāvatā aṭṭhapi samāpattiyo "caraṇan"ti niyyātitā honti, vipassanāñāṇato pana paṭṭhāya aṭṭhavidhāpi paññā "vijjā"ti niyyātitā.

Catuapāyamukhakathāvaṇṇanā

[280] Apāyamukhānīti vināsamukhāni. Anabhisambhuṇamānoti asampāpuṇanto, avisahamāno vā. Khārividhamādāyāti ettha khārīti araṇīkamaṇḍalu sūcicāmarādayo tāpasaparikkhāRā. Vidhoti kājo. Tasmā khāribharitaṃ kājamādāyāti attho. Ye pana "khārivividhan"ti paṭhanti, te "khārīti kājassa nāmaṃ, vividhanti bahukamaṇḍaluādiparikkhāran"ti vaṇṇayanti. Pavattaphalabhojanoti patitaphalabhojano. Paricārakoti kappiyakaraṇapattapaṭiggahaṇapādadhovanādivattakaraṇavasena paricāraṇako. Kāmañca guṇādhikopi khīṇāsavasāmaṇero puthujjanabhikkhu novuttanayena paricārako hoti, ayaṃ pana na tādiso guṇavasenapi veyyāvaccakaraṇavasenapi lāmakoyeva.