Sabbesaṃpi tesaṃ vimatiyo tīraṃ patvā mahāsamuddassa ūmiyo viya bhagavantaṃ patvā bhijjanti.

Ehi svāgatavādīti devamanussapabbajitagahaṭṭhesu taṃ taṃ attano santikaṃ āgataṃ "ehi svāgatan"ti evaṃ vadatīti attho. Sakhiloti tattha katamaṃ sākhalyaṃ. "yā sā vācā neḷā kaṇṇasukhā"ti ādinā nayena vuttasākhalyena samannāgato, muduvacanoti attho. Sammodakoti paṭisanthārakusalo, āgatāgatānaṃ catunnaṃ parisānaṃ "kacci bhikkhave khamanīyaṃ, kacci yāpanīyan"ti ādinā nayena sabbaṃ addhānadarathaṃ vūpasamento viya paṭhamataraṃ sammodanīyaṃ kathaṃ kattāti attho. Abbhākuṭikoti yathā ekacce parisaṃ patvā thaddhamukhā saṅkuṭikamukhā honti, na ediso, parisadassanena panassa bālātapasamphassena viya padumaṃ mukhapadumaṃ vikasati puṇṇacandasassirikaṃ viya hoti. Uttānamukhoti yathā ekacce nikkujjitamukhā viya sampattāya parisāya na kiñci kathenti, atidullabhakathā honti, na evarūPo. Samaṇo pana gotamo sulabhakatho. Na tassa santikaṃ āgatāgatānaṃ "kasmā mayaṃ idhāgatā"ti vippaṭisāro uppajjati, dhammaṃ pana sutvā attamanāva hontīti dasseti. Pubbabhāsīti bhāsanto ca paṭhamataraṃ bhāsati, tañca kho kālayuttaṃ pamāṇayuttaṃ atthasannissitameva bhāsati, na niratthakakathaṃ.

Na tasmiṃ gāme vāti yattha kira bhagavā paṭivasati, tattha mahesakkhā devatā ārakkhaṃ gaṇhanti, tā nissāya manussānaṃ upaddavo na hoti, paṃsupisācādayoeva hi manusse viheṭhenti, te tāsaṃ ānubhāvena dūraṃ apakkamanti. Apica bhagavato mettābalenapi na amanussā manusse viheṭhenti.

Saṃghītiādīsu:- anusāsitabbo, sayaṃ vā uppādito saṃgho assa atthīti saṃghī, tādiso vassa gaṇo atthīti gaṇī. Purimapadasseva vevacanametaṃ. Ācārasikkhāpanavasena gaṇassācariyoti gaṇācariyo. Puthutitthakarānanti bahunnaṃ titthakarānaṃ. Yathā vā tathā vāti yena vā tena vā. Acelakādimattakenāpi kāraṇena. Samudāgacchatīti samantato upagacchati abhivaḍḍhati.

เล่มที่ ๙ ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค๔๕๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. โสณทัณฑสูตร”