พุทธคุณ ๒

[304] พุทธคุณ 2 (Buddhaguṇa: virtues, qualities or attributes of the Buddha)

1. อัตตหิตสมบัติ (ความถึงพร้อมแห่งประโยชน์ตน, ทรงบำเพ็ญประโยชน์ส่วนพระองค์เองเสร็จสิ้นสมบูรณ์แล้ว - Attahita-sampatti: to have achieved one’s own good; accomplishment of one’s own welfare) พระคุณข้อนี้มุ่งเอาพระปัญญาเป็นหลัก เพราะเป็นเครื่องให้สำเร็จพุทธภาวะ คือ ความเป็นพระพุทธเจ้า และความเป็น อัตตนาถะ คือ พึ่งตนเองได้

2. ปรหิตปฏิบัติ (การปฏิบัติเพื่อประโยชน์แก่ผู้อื่น, ทรงบำเพ็ญพุทธจริยาเพื่อประโยชน์แก่ผู้อื่น - Parahita-paṭipatti: practice for the good or welfare of others) พระคุณข้อนี้มุ่งเอาพระกรุณาเป็นหลัก เพราะเป็นเครื่องให้สำเร็จพุทธกิจ คือ หน้าที่ของพระพุทธเจ้า และความเป็นโลกนาถ คือ เป็นที่พึ่งของชาวโลกได้

พุทธคุณ 9 ในข้อก่อน [303] ย่อลงแล้วเป็น 2 อย่างดังแสดงมานี้ คือ

ข้อ 1, 2, 3, 5 เป็นส่วนอัตตหิตสมบัติ

ข้อ 6, 7 เป็นส่วนปรหิตปฏิบัติ

ข้อ 4, 8, 9 เป็นทั้งอัตตหิตสมบัติและปรหิตปฏิบัติ