ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
— ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. สำรวจ
  4. /
  5. หมวดธรรม
  6. /
  7. วิปัสสนูปกิเลส ๑๐
ประมวลธรรม [๓๒๘] · ทสกะ — หมวด ๑๐

วิปัสสนูปกิเลส ๑๐

Vipassanūpakilesa

อุปกิเลสแห่งวิปัสสนา

พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม

คำนิยาม

[328] วิปัสสนูปกิเลส 10 (อุปกิเลสแห่งวิปัสสนา, ธรรมารมณ์ที่เกิดแก่ผู้ได้ตรุณวิปัสสนา หรือวิปัสสนาอ่อนๆ ทำให้เข้าใจผิดว่าตนบรรลุมรรคผลแล้ว เป็นเหตุขัดขวางให้ไม่ก้าวหน้าต่อไปในวิปัสสนาญาณ - Vipassanūpakilesa: imperfections or defilements of insight)

1. โอภาส (แสงสว่าง - Obhāsa: illumination; luminous aura)

2. ญาณ (ความหยั่งรู้ - Ñāṇa: knowledge)

3. ปีติ (ความอิ่มใจ - Pīti: rapture; unprecedented joy)

4. ปัสสัทธิ (ความสงบเย็น - Passaddhi: tranquillity)

5. สุข (ความสุขสบายใจ - Sukha: bliss; pleasure)

6. อธิโมกข์ (ความน้อมใจเชื่อ, ศรัทธาแก่กล้า, ความปลงใจ - Adhimokkha: fervour; assurance; resolution)

7. ปัคคาหะ (ความเพียรที่พอดี - Paggāha: exertion; well-exerted energy)

8. อุปัฏฐาน (สติแก่กล้า, สติชัด - Upaṭṭhāna: established mindfulness)

9. อุเบกขา (ความมีจิตเป็นกลาง - Upekkhā: equanimity)

10. นิกันติ (ความพอใจ, ติดใจ - Nikanti: delight)

ดู [285] วิสุทฺธิ 7 โดยเฉพาะข้อ 5 คือ มัคคามัคคญาณทัสสนวิสุทธิ

Vism.633.วิสุทฺธิ. 3/267.

ที่มา: พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม โดยสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตฺโต) พิมพ์ครั้งที่ ๔๓ — กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๖๔ เผยแพร่ที่ 84000.org · เนื้อความเป็นของเจ้าของต้นฉบับ คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

หมวดธรรมก่อนหน้า[๓๒๗] วัตถุประสงค์ในการบัญญัติวินัย ๑๐หมวดธรรมถัดไป[๓๒๙] สังโยชน์ ๑๐