อิทธิบาท ๔
เล่มที่ ๓๕ · ข้อ ๕๑๘ · บรรทัด ๖๙๔๙
[เจริญอิทธิบาทอันประกอบด้วยฉันทสมาธิปธานสังขาร] · [เจริญอิทธิบาทอันประกอบด้วยวิริยสมาธิปธานสังขาร] · [เจริญอิทธิบาทอันประกอบด้วยจิตตสมาธิปธานสังขาร] · [เจริญอิทธิบาทอันประกอบด้วยวีมังสาสมาธิปธานสังขาร] · อิทธิบาท ๔ · [ฉันทิทธิบาท] · [วิริยิทธิบาท] · [จิตติทธิบาท] · [วีมังสิทธิบา… คัดจากพระไตรปิฎกบาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ ตัวบทจาก 84000.org
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
Cattāro iddhipādā idha bhikkhu chandasamādhipadhāna- saṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti viriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti cittasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti.
Kathañca bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ tasmiṃ samaye chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ Iddhipādaṃ bhāveti.
Tattha katamo chando yo chando chandīkatā kattukamyatā kusalo dhammacchando ayaṃ vuccati chando . tattha katamo samādhi yā cittassa ṭhiti .pe. sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati samādhi . tattha katamo padhānasaṅkhāro yo cetasiko viriyārambho .pe. sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati padhānasaṅkhāro . iti iminā ca chandena iminā ca samādhinā iminā ca padhānasaṅkhārena upeto hoti .pe. samannāgato tena vuccati chandasamādhipadhānasaṅkhāra- samannāgatoti.
Iddhīti yā tesaṃ dhammānaṃ iddhi samiddhi ijjhanā samijjhanā lābho paṭilābho patti sampatti phusanā sacchikiriyā upasampadā . iddhipādoti tathābhūtassa phasso .pe. paggāho avikkhepo . iddhipādaṃ bhāvetīti te dhamme āsevati bhāveti bahulīkaroti tena vuccati iddhipādaṃ bhāvetīti.
Kathañca bhikkhu viriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ tasmiṃ samaye viriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ Iddhipādaṃ bhāveti.
Tattha katamaṃ viriyaṃ yo cetasiko viriyārambho .pe. Sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ idaṃ vuccati viriyaṃ . tattha katamo samādhi yā cittassa ṭhiti .pe. Sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati samādhi . tattha katamo padhānasaṅkhāro yo cetasiko viriyārambho .pe. sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati padhānasaṅkhāro . iti iminā ca viriyena iminā ca samādhinā iminā ca padhānasaṅkhārena upeto hoti .pe. Samannāgato tena vuccati viriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgatoti.
Iddhīti yā tesaṃ dhammānaṃ iddhi samiddhi ijjhanā samijjhanā lābho paṭilābho patti sampatti phusanā sacchikiriyā upasampadā . iddhipādoti tathābhūtassa phasso .pe. paggāho avikkhepo . iddhipādaṃ bhāvetīti te dhamme āsevati bhāveti bahulīkaroti tena vuccati iddhipādaṃ bhāvetīti.
Kathañca bhikkhu cittasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ tasmiṃ samaye cittasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ Iddhipādaṃ bhāveti.
Tattha katamaṃ cittaṃ yaṃ cittaṃ mano mānasaṃ .pe. Tajjā manoviññāṇadhātu idaṃ vuccati cittaṃ . tattha katamo samādhi yā cittassa ṭhiti .pe. sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati samādhi . tattha katamo padhānasaṅkhāro yo cetasiko viriyārambho .pe. sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati padhānasaṅkhāro . iti iminā ca cittena iminā ca samādhinā iminā ca padhānasaṅkhārena upeto hoti .pe. samannāgato tena vuccati cittasamādhipadhānasaṅkhāra- samannāgatoti.
Iddhīti yā tesaṃ dhammānaṃ iddhi samiddhi ijjhanā samijjhanā lābho paṭilābho patti sampatti phusanā sacchikiriyā upasampadā . iddhipādoti tathābhūtassa phasso .pe. paggāho avikkhepo . iddhipādaṃ bhāvetīti te dhamme āsevati bhāveti bahulīkaroti tena vuccati iddhipādaṃ bhāvetīti.
Kathañca bhikkhu vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ tasmiṃ samaye vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ Iddhipādaṃ bhāveti.
Tattha katamā vīmaṃsā yā paññā pajānanā .pe. Amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati vīmaṃsā . tattha katamo samādhi yā cittassa ṭhiti .pe. sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati samādhi . tattha katamo padhānasaṅkhāro yo cetasiko viriyārambho .pe. sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati padhānasaṅkhāro . iti imāya ca vīmaṃsāya iminā ca samādhinā iminā ca padhānasaṅkhārena upeto hoti samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato tena vuccati vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgatoti.
Iddhīti yā tesaṃ dhammānaṃ iddhi samiddhi ijjhanā samijjhanā lābho paṭilābho patti sampatti phusanā sacchikiriyā upasampadā . iddhipādoti tathābhūtassa phasso .pe. paggāho avikkhepo . iddhipādaṃ bhāvetīti te dhamme āsevati bhāveti bahulīkaroti tena vuccati iddhipādaṃ bhāvetīti.
Cattāro iddhipādā chandiddhipādo viriyiddhipādo cittiddhipādo vīmaṃsiddhipādo.
Tattha katamo chandiddhipādo idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya Paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ yo tasmiṃ samaye chando chandīkatā kattukamyatā kusalo dhammacchando ayaṃ vuccati chandiddhipādo avasesā dhammā chandiddhipādasampayuttā.
Tattha katamo viriyiddhipādo idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ yo tasmiṃ samaye cetasiko viriyārambho .pe. sammāvāyāmo viriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati viriyiddhipādo avasesā dhammā viriyiddhipādasampayuttā.
Tattha katamo cittiddhipādo idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ yaṃ tasmiṃ samaye cittaṃ mano mānasaṃ .pe. tajjā manoviññāṇadhātu ayaṃ vuccati cittiddhipādo avasesā dhammā cittiddhipādasampayuttā.
Tattha katamo vīmaṃsiddhipādo idha bhikkhu yasmiṃ samaye lokuttaraṃ jhānaṃ bhāveti niyyānikaṃ apacayagāmiṃ diṭṭhigatānaṃ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi .pe. paṭhamaṃ jhānaṃ Upasampajja viharati dukkhāpaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ yā tasmiṃ samaye paññā pajānanā .pe. amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannaṃ ayaṃ vuccati vīmaṃsiddhipādo avasesā dhammā vīmaṃsiddhipādasampayuttā. Abhidhammabhājanīyaṃ.
ที่มา: พระไตรปิฎกบาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ เล่มที่ ๓๕ ข้อ ๕๑๘ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด