จิตตฐิติกถา
เล่มที่ ๓๗ · ข้อ ๖๒๔ · บรรทัด ๖๖๔๓
คัดจากพระไตรปิฎกบาลีอักษรไทย ฉบับสยามรัฐ ตัวบทจาก 84000.org
บาลีอักษรไทย ฉบับสยามรัฐ
เอกํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ อุปฑฺฒทิวโส อุปฺปาทกฺขโณ อุปฑฺฒทิวโส วยกฺขโณติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เอกํ จิตฺตํ เทฺว ทิวเส ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ ทิวโส อุปฺปาทกฺขโณ ทิวโส วยกฺขโณติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เอกํ จิตฺตํ จตฺตาโร ทิวเส ติฏฺฐติ ฯเปฯ อฏฺฐ ทิวเส ติฏฺฐติ ทส ทิวเส ติฏฺฐติ วีสติ ทิวเส ติฏฺฐติ มาสํ ติฏฺฐติ เทฺว มาเส ติฏฺฐติ จตฺตาโร มาเส ติฏฺฐติ อฏฺฐ มาเส ติฏฺฐติ ทส มาเส ติฏฺฐติ สํวจฺฉรํ ติฏฺฐติ เทฺว วสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ วสฺสานิ ติฏฺฐติ อฏฺฐติ วสฺสานิ ติฏฺฐติ ทส วสฺสานิ ติฏฺฐติ วีสติ วสฺสานิ ติฏฺฐติ ตึส วสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาลีส วสฺสานิ ติฏฺฐติ ปญฺญาส วสฺสานิ ติฏฺฐติ วสฺสสตํ ติฏฺฐติ เทฺว วสฺสสตานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ วสฺสสตานิ ติฏฺฐติ ปญฺจ วสฺสสตานิ ติฏฺฐติ วสฺสสหสฺสํ ติฏฺฐติ เทฺว วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ อฏฺฐ วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ โสฬส วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ กปฺปํ ติฏฺฐติ เทฺว กปฺเป ติฏฺฐติ จตฺตาโร กปฺเป ติฏฺฐติ อฏฺฐ กปฺเป ติฏฺฐติ โสฬส กปฺเป ติฏฺฐติ พตฺตึส กปฺเป ติฏฺฐติ จตุสฏฺฐี กปฺเป ติฏฺฐติ ปญฺจ กปฺปสตานิ ติฏฺฐติ กปฺปสหสฺสํ ติฏฺฐติ เทฺว กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ กปฺป- สหสฺสานิ ติฏฺฐติ อฏฺฐ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ โสฬส กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ วีสติ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาลีส กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ สฏฺฐี กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ ฯเปฯ จตุราสีติ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ เทฺว จตฺตาลีส กปฺปสหสฺสานิ อุปฺปาทกฺขโณ เทฺว จตฺตาลีส กปฺปสหสฺสานิ วยกฺขโณติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เอกํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ อตฺถญฺเญ ธมฺมา เอกาหํ พหุมฺปิ อุปฺปชฺชิตฺวา นิรุชฺฌนฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ เต ธมฺมา จิตฺเตน ลหุปริวตฺตาติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เต ธมฺมา จิตฺเตน ลหุปริวตฺตาติ ฯ อามนฺตา ฯ นนุ วุตฺตํ ภควตา นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกํ ธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ลหุปริวตฺตํ ยถยิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ ยาวญฺจิทํ ภิกฺขเว อุปมาปิ น สุกรา ยาว ลหุปริวตฺตํ จิตฺตนฺติ ๑ อตฺเถว สุตฺตนฺโตติ ฯ อามนฺตา ฯ เตน หิ น วตฺตพฺพํ เต ธมฺมา จิตฺเตน ลหุปริวตฺตาติ ฯ
เต ธมฺมา จิตฺเตน ลหุปริวตฺตาติ ฯ อามนฺตา ฯ นนุ วุตฺตํ ภควตา เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว มกฺกโฏ อรญฺเญ ปวเน จรมาโน สาขํ คณฺหาติ ตํ มุญฺจิตฺวา อญฺญํ คณฺหาติ ตํ มุญฺจิตฺวา อญฺญํ คณฺหาติ เอวเมว โข ภิกฺขเว ยทิทํ วุจฺจติ จิตฺตํ อิติปิ มโน อิติปิ วิญฺญาณํ อิติปิ ตํ รตฺติยา จ ทิวสสฺส จ อญฺญเทว #๑ อํ. เอก. ๑๐ ฯ อุปฺปชฺชติ อญฺญํ นิรุชฺฌตีติ ๑ อตฺเถว สุตฺตนฺโตติ ฯ อามนฺตา ฯ เตน หิ น วตฺตพฺพํ เต ธมฺมา จิตฺเตน ลหุปริวตฺตาติ ฯ
เอกํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ จกฺขุวิญฺญาณํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ โสตวิญฺญาณํ ฯเปฯ ฆานวิญฺญาณํ ชิวฺหาวิญฺญาณํ กายวิญฺญาณํ อกุสลํ จิตฺตํ ราคสหคตํ โทสสหคตํ โมหสหคตํ มานสหคตํ ทิฏฺฐิสหคตํ วิจิกิจฺฉาสหคตํ ถีนสหคตํ อุทฺธจฺจสหคตํ อหิริกสหคตํ อโนตฺตปฺปสหคตํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เอกํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ เยเนว จิตฺเตน จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ เตเนว จิตฺเตน โสเตน สทฺทํ สุณาติ ฯเปฯ ฆาเนน คนฺธํ ฆายติ ชิวฺหาย รสํ สายติ กาเยน โผฏฺฐพฺพํ ผุสติ ฯเปฯ มนสา ธมฺมํ วิชานาติ ฯเปฯ เยเนว จิตฺเตน มนสา ธมฺมํ วิชานาติ เตเนว จิตฺเตน จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ ฯเปฯ โสเตน สทฺทํ สุณาติ ฆาเนน คนฺธํ ฆายติ ชิวฺหาย รสํ สายติ ฯเปฯ กาเยน โผฏฺฐพฺพํ ผุสตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
เอกํ จิตฺตํ ทิวสํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ เยเนว จิตฺเตน อภิกฺกมติ เตเนว จิตฺเตน ปฏิกฺกมติ เยเนว จิตฺเตน ปฏิกฺกมติ เตเนว จิตฺเตน อภิกฺกมติ เยเนว จิตฺเตน อาโลเกติ เตเนว จิตฺเตน วิโลเกติ เยเนว จิตฺเตน วิโลเกติ เตเนว จิตฺเตน #๑ สํ. นิ. ๘๘ ฯ อาโลเกติ เยเนว จิตฺเตน สมฺมิญฺเชติ เตเนว จิตฺเตน ปสาเรติ เยเนว จิตฺเตน ปสาเรติ เตเนว จิตฺเตน สมฺมิญฺเชตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ ยาวตายุกํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ มนุสฺสานํ เอกํ จิตฺตํ ยาวตายุกํ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ ยาวตายุกํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ จาตุมฺมหาราชิกานํ เทวานํ ฯเปฯ ตาวตึสานํ เทวานํ ... ยามานํ เทวานํ ... ตุสิตานํ เทวานํ ... นิมฺมานรตีนํ เทวานํ ... ปรนิมฺมิตวสวตฺตีนํ เทวานํ ... พฺรหฺมปาริสชฺชานํ เทวานํ ... พฺรหฺมปุโรหิตานํ เทวานํ ... มหาพฺรหฺมานํ เทวานํ ... ปริตฺตาภานํ เทวานํ ... อปฺปมาณาภานํ เทวานํ ... อาภสฺสรานํ เทวานํ ... ปริตฺตสุภานํ เทวานํ ... อปฺปมาณสุภานํ เทวานํ ... สุภกิณฺหานํ เทวานํ ... เวหปฺผลานํ เทวานํ ... อวิหานํ เทวานํ ... อตปฺปานํ เทวานํ ... สุทสฺสานํ เทวานํ ... สุทสฺสีนํ เทวานํ ฯเปฯ อกนิฏฺฐานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ ยาวตายุกํ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ วีสติ กปฺปสหสฺสานิ อายุปฺปมาณํ อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ วีสติ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ มนุสฺสานํ วสฺสสตํ อายุปฺปมาณํ มนุสฺสานํ เอกํ จิตฺตํ วสฺสสตํ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ วีสติ กปฺปสหสฺสานิ อายุปฺปมาณํ อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ วีสติ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ จาตุมฺมหาราชิกานํ เทวานํ ปญฺจ วสฺสสตานิ อายุปฺปมาณํ จาตุมฺมหาราชิกานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ ปญฺจ วสฺสสตานิ ติฏฺฐติ ฯเปฯ วสฺสสหสฺสํ ติฏฺฐติ เทฺว วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ อฏฺฐ วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ โสฬส วสฺสสหสฺสานิ ติฏฺฐติ กปฺปสฺส ตติยภาคํ ติฏฺฐติ อุปฑฺฒกปฺปํ ติฏฺฐติ เอกํ กปฺปํ ติฏฺฐติ เทฺว กปฺเป ติฏฺฐติ จตฺตาโร กปฺเป ติฏฺฐติ อฏฺฐ กปฺเป ติฏฺฐติ โสฬส กปฺเป ติฏฺฐติ พตฺตึส กปฺเป ติฏฺฐติ จตุสฏฺฐี กปฺเป ติฏฺฐติ ปญฺจ กปฺปสตานิ ติฏฺฐติ กปฺปสหสฺสํ ติฏฺฐติ เทฺว กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ จตฺตาริ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ อฏฺฐ กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐติ ฯเปฯ อกนิฏฺฐานํ เทวานํ โสฬส กปฺปสหสฺสานิ อายุปฺปมาณํ อกนิฏฺฐานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ โสฬส กปฺปสหสฺสานิ ติฏฺฐตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ จิตฺตํ มุหุตฺตํ มุหุตฺตํ อุปฺปชฺชติ มุหุตฺตํ มุหุตฺตํ นิรุชฺฌตีติ ฯ อามนฺตา ฯ อากาสานญฺจายตนูปคา เทวา มุหุตฺตํ มุหุตฺตํ จวนฺติ มุหุตฺตํ มุหุตฺตํ อุปฺปชฺชนฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
อากาสานญฺจายตนูปคานํ เทวานํ เอกํ จิตฺตํ ยาวตายุกํ ติฏฺฐตีติ ฯ อามนฺตา ฯ อากาสานญฺจายตนูปคา เทวา เยเนว จิตฺเตน อุปฺปชฺชนฺติ เตเนว จิตฺเตน จวนฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ จิตฺตฏฺฐิติกถา ฯ __________ กุกฺกุฬกถา
ที่มา: พระไตรปิฎกบาลีอักษรไทย ฉบับสยามรัฐ เล่มที่ ๓๗ ข้อ ๖๒๔ หน้าที่ ๒๒๕ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด