๘. พาหิติยสูตร

๘. พาหิติกสุตฺตวณฺณนา

เอวมฺเม สุตนฺติ พาหิติกสุตฺตํ. ตตฺถ เอกปุณฺฑรีกํ นาคนฺติ เอวํนามกํ หตฺถึ. ตสฺส กิร ผาสุกานํ อุปริ ตาลผลมตฺตํ ปณฺฑรฏฺฐานํ อตฺถิ, เตนสฺส เอกปุณฺฑรีโกติ นามํ อกํสุ. สิริวฑฺฒํ มหามตฺตนฺติ ปจฺเจกหตฺถึ อภิรุหิตฺวา กถาผาสุกตฺถํ สทฺธึ คจฺฉนฺตํ เอวํนามกํ มหามตฺตํ. อายสฺมา โนติ เอตฺถ โนติ ปุจฺฉาย นิปาโต. มหามตฺโต เถรสฺส สงฺฆาฏิปตฺตธารณาการํ สลฺลกฺเขตฺวา "เอวํ มหาราชา"ติ อาห.

โอปารมฺโภติ ๒- โอปารมฺภํ โทสํ อาโรปนารโห. กึ ปุจฺฉามีติ ราชา ปุจฺฉติ. สุนฺทริวตฺถุสฺมึ อุปฺปนฺนมิทํ สุตฺตนฺตํ ปุจฺฉามีติ ปุจฺฉติ. ยญฺหิ มยํ ภนฺเตติ ภนฺเต ยํ มยํ วิญฺญูหีติ อิทํ ปทํ คเหตฺวา ปเญฺหน ปริปูเรตุํ นาสกฺขิมฺหา. ตํ การณํ อายสฺมตา เอวํ วทนฺเตน ปริปูริตุํ.

อกุสโลติ อโกสลฺลสมฺภูโต. สาวชฺโชติ สโทโส. สพฺยาปชฺโฌติ ๓- สทุกฺโข. ทุกฺขวิปาโกติ อิธ นิสฺสนฺทวิปาโก กถิโต. ตสฺสาติ ตสฺส เอวํ อตฺตพฺยาพาธาทีนํ อตฺถาย ปวตฺตกายสมาจารสฺส.

สพฺพากุสลธมฺมปหีโน โข มหาราช ตถาคโต กุสลธมฺมสมนฺนาคโตติ เอตฺถ สพฺเพสํเยว อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานํ วณฺเณตีติ. อาม วณฺเณตีติ วุตฺเต ยถา ปุจฺฉา, ตถา อตฺโถ วุตฺโต ภเวยฺย. เอวํ พฺยากรณํ ปน น ภาริยํ.

@เชิงอรรถ: ๑ สี.,อิ. อาจาเมหีติ ๒ ฏีกา. โอปารพฺโภติ

@๓ ม. สพฺยาปพชฺโชติ อปฺปหีนอกุสโลปิ หิ ปหานํ วณฺเณยฺย, ภควา ปน ปหีนากุสลตาย ยถาการี ตถาวาทีติ ทสฺเสตุํ เอวํ พฺยากาสิ. สุกฺกปกฺเขปิ เอเสว นโย.

พาหิติกาติ พาหิติรฏฺเฐ อุฏฺฐิตวตฺถสฺเสตํ นามํ. โสฬสสมา อายาเมนาติ อายาเมน สมโสฬส หตฺถา. อฏฺฐสมา วิตฺถาเรนาติ วิตฺถาเรน สมอฏฺฐ หตฺถา.

ภควโต ปาทาสีติ ภควโต นิยฺยาเทสิ. ทตฺวา จ ปน คนฺธกุฏิยํ วิตานํ กตฺวา พนฺธิ. ตโต ปฏฺฐาย คนฺธกุฏิ ภิยฺโยโส มตฺตาย โสภิ. เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ. ๑- เนยฺยปุคฺคลสฺส ปน วเสน อยํ เทสนา นิฏฺฐิตาติ.

ปปญฺจสูทนิยา มชฺฌิมนิกายฏฺฐกถาย

พาหิติกสุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.