๖. ปิยังกรสูตร

๖. ปิยงฺกรสุตฺตวณฺณนา

ฉฏฺเฐ เชตวเนติ เชตวนสฺส ปจฺจนฺเต โกสมฺพกุฏิกา ๔- นาม อตฺถิ, ตตฺถ วิหรติ. ธมฺมปทานีติ อิธ ปาฏิเยกฺกํ สงฺคหํ อารุฬฺหา ฉพฺพีสติวคฺคา ตนฺติ อธิปฺเปตา. ตตฺร เถโร ตสฺมึ สมเย อนฺโตวิหาเร นิสินฺโน มธุรสฺสเรน สรภญฺญํ กตฺวา อปฺปมาทวคฺคํ ภาสติ. เอวํ โตเสสีติ สา กิร ปุตฺตํ ปิยงฺกรํ องฺเกนาทาย เชตวนสฺส ปจฺฉิมภาคโต ปฏฺฐาย โคจรํ ปริเยสนฺตี อนุปุพฺเพน นคราภิมุขี หุตฺวา อุจฺจารปสฺสาวเขฬสิงฺฆาณิกทุพฺโภชนานิ ปริเยสมานา เถรสฺส วสนฏฺฐานํ ปตฺวา มธุรสฺสรํ อสฺโสสิ. ตสฺสา โส สทฺโท ฉวิจมฺมาทีนิ ๕- เฉตฺวา

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. นีหตภณฺฑํ ๒ ฉ.ม. ปพฺพชิโต ๓ ฉ.ม. เตปิฏโก

@๔ ฉ.ม. โกสมฺพกกุฏิ ๕ ฉ.ม. ฉวิอาทีนิ อฏฺฐิมิญฺชํ อาหจฺจ หทยคมนีโย หุตฺวา อฏฺฐาสิ. อถสฺสา โคจรปริเยสเน จิตฺตํปิ น อุปฺปชฺชิ, โอหิตโสตา ธมฺมเมว สุณนฺตี ฐิตา. ยกฺขทารกสฺส ปน ทหรตาย ธมฺมสฺสวเน จิตฺตํ นตฺถิ. โส ชิฆจฺฉาย ปีฬิตตฺตา "กสฺมา อมฺมา คตฏฺฐาเน ขาณุโก วิย ติฏฺฐสิ, น มยฺหํ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ปริเยสสี"ติ ปุนปฺปุนํ มาตรํ โจเทติ. สา "ธมฺมสฺสวนสฺส เม อนฺตรายํ กโรตี"ติ ปุตฺตกํ "มา สทฺทมกริ ปิยงฺการา"ติ เอวํ โตเสสิ. ตตฺถ มา สทฺทมกรีติ สทฺทํ มา อกริ.

ปาเณสุ จาติ คาถาย สา อตฺตโน ธมฺมตาย สมาทินฺนํ ปญฺจสีลํ ทสฺเสติ. ตตฺถ ๑- สญฺญมามเสติ สญฺญมาม สญฺญตา ๑- โหม. อิมินา ปาณาติปาตา วิรติ คหิตา, ทุติยปเทน มุสาวาทา วิรติ, ตติยปเทน เสสา ติสฺโส วิรติโย. อปิ มุจฺเจม ปิสาจโยนิยาติ อมี นาม ยกฺขโลเก อุปฺปนฺนานิ อิมานิ ๒- ปญฺจ เวรานิ ปหาย โยนิโส ปฏิปชฺชิตฺวา อิมาย ฉาตกทุพฺภิกฺขาย ปิสาจยกฺขโยนิยา มุจฺเจม ตาตาติ วทติ. ฉฏฺฐํ.