๓. สาธุสูตร

๓. สาธุสูตร

ว่าด้วยผลสำเร็จแห่งทาน

เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี

ครั้นเมื่อราตรีผ่านไป พวกเทวดาสตุลลปกายิกาจำนวนมากมีวรรณะงดงามยิ่งนัก เปล่งรัศมีให้สว่างทั่วพระเชตวัน เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาท แล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควร

เทวดาองค์หนึ่งยืนอยู่ ณ ที่สมควร ได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

เพราะความตระหนี่และความประมาท

บุคคลจึงให้ทานอย่างนี้ไม่ได้

บุคคลผู้หวังบุญรู้แจ้งอยู่จึงให้ทานได้

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

อนึ่ง แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

คนพวกหนึ่งเมื่อของมีน้อยก็แบ่งให้ได้

พวกหนึ่งมีของมากกลับแบ่งให้ไม่ได้

ทักษิณาที่ให้จากของน้อย นับว่าเท่ากับของเป็นพัน

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

อนึ่ง ทานที่ให้แม้ด้วยศรัทธาก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

นักปราชญ์ทั้งหลายกล่าวว่า ทานกับการรบเสมอกัน

พวกวีรบุรุษแม้มีน้อยก็เอาชนะคนขี้ขลาดที่มากกว่าได้

ถ้าบุคคลมีศรัทธา ย่อมให้สิ่งของแม้มีน้อยได้

เพราะเหตุนั้น ทายกนี้จึงเป็นผู้มีความสุขในโลกหน้า

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

ทานที่ให้แม้ด้วยศรัทธาก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

อนึ่ง ทานที่ให้แม้แก่บุคคลผู้ได้ธรรม ๑- แล้วก็ยิ่งเป็นการดี

บุคคลใดให้ทานแก่บุคคลผู้ได้ธรรมแล้ว

ผู้มีความขยันหมั่นเพียรอันตนบรรลุแล้ว

บุคคลนั้นข้ามพ้นนรกแห่งยมราชได้แล้วเข้าถึงฐานะอันเป็นทิพย์

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

ทานที่ให้แม้ด้วยศรัทธาก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

ทานที่ให้แก่บุคคลผู้ได้ธรรมแล้วก็ยิ่งเป็นการดี

อนึ่ง แม้ทานที่บุคคลเลือกให้ก็เป็นทานให้ประโยชน์สำเร็จได้

ทานที่บุคคลเลือกให้ พระสุคตทรงสรรเสริญแล้ว

บุคคลเหล่าใด ควรแก่ทักษิณามีอยู่ในโลกคือหมู่สัตว์นี้

ทานทั้งหลายที่บุคคลเลือกให้แล้วในบุคคลเหล่านั้นย่อมมีผลมาก

เหมือนพืชทั้งหลายที่บุคคลหว่านลงในนาชั้นดี ฉะนั้น

@เชิงอรรถ :

@๑ บุคคลผู้ได้ธรรม หมายถึงอริยบุคคลผู้บรรลุธรรม (สํ.ส.อ. ๑/๓๓/๖๐)

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้เปล่งอุทานนี้ในสำนักของพระผู้มีพระภาคว่า

ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ ทานให้ประโยชน์สำเร็จได้จริง

แม้เมื่อของมีน้อย ทานก็ให้ประโยชน์สำเร็จได้

ทานที่ให้แม้ด้วยศรัทธาก็ยังประโยชน์ให้สำเร็จได้

ทานที่ให้แก่บุคคลผู้ได้ธรรมแล้วก็ยิ่งเป็นการดี

ทานที่บุคคลเลือกให้ก็ยิ่งเป็นการดี

อนึ่ง ความสำรวมแม้ในสัตว์ทั้งหลายก็ยิ่งเป็นการดี

บุคคลใดไม่เบียดเบียนสัตว์ทั้งหลาย

ไม่ทำบาปเพราะคำติเตียนจากผู้อื่น

บัณฑิตทั้งหลายย่อมสรรเสริญบุคคลนั้น ซึ่งเป็นคนกลัวบาป

แต่ไม่สรรเสริญบุคคลผู้กล้าในการทำบาปนั้น

สัตบุรุษทั้งหลายย่อมไม่ทำบาป เพราะกลัวบาปอย่างแท้จริง

ลำดับนั้น เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า “ข้าแต่พระ- ผู้มีพระภาค คำของใครหนอเป็นสุภาษิต”

พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “คำพูดของพวกท่านทั้งหมดเป็นสุภาษิตโดยอ้อม แต่ขอ พวกท่านจงฟังคำของเราบ้าง

ความจริง ทานที่ให้ด้วยศรัทธาบัณฑิตสรรเสริญมาก

แต่บทแห่งธรรม ๑- ประเสริฐกว่าทาน

เพราะว่าสัตบุรุษทั้งหลายผู้มีปัญญา

ในกาลก่อนก็ดี ในกาลก่อนโน้นก็ดี ได้บรรลุนิพพานนั่นเอง

สาธุสูตรที่ ๓ จบ

@เชิงอรรถ :

@๑ บทแห่งธรรม หมายถึงนิพพาน (สํ.ส.อ. ๑/๓๓/๖๑)