๕๕. วิญญาณอัปปัจจักขกัมมสูตร

๕๕. วิญญาณอัปปัจจักขกัมมสูตร

ว่าด้วยความไม่เห็นประจักษ์ในวิญญาณ

เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคได้ตรัสว่า “วัจฉะ เพราะความไม่เห็นประจักษ์ในวิญญาณ เพราะความไม่เห็นประจักษ์ในเหตุเกิดแห่งวิญญาณ เพราะความไม่เห็นประจักษ์ใน ความดับแห่งวิญญาณ เพราะความไม่เห็นประจักษ์ในปฏิปทาที่ให้ถึงความดับแห่ง วิญญาณ ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้จึงเกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยงหรือโลกไม่เที่ยง ฯลฯ หรือหลังจากตายแล้วตถาคตจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ จะว่าไม่เกิดอีกก็มิใช่’

วัจฉะ นี้แล เป็นเหตุเป็นปัจจัยให้ทิฏฐิหลายอย่างเหล่านี้เกิดขึ้นในโลกว่า ‘โลกเที่ยงหรือโลกไม่เที่ยง โลกมีที่สุดหรือโลกไม่มีที่สุด ชีวะกับสรีระเป็นอย่าง เดียวกันหรือชีวะกับสรีระเป็นคนละอย่างกัน หลังจากตายแล้วตถาคตเกิดอีก หรือ หลังจากตายแล้วตถาคตไม่เกิดอีก หลังจากตายแล้วตถาคตเกิดอีกและไม่เกิดอีก หรือหลังจากตายแล้วตถาคตจะว่าเกิดอีกก็มิใช่ จะว่าไม่เกิดอีกก็มิใช่”

วิญญาณอัปปัจจักขกัมมสูตรที่ ๕๕ จบ

(ด้วยการรวบรวมเข้าเป็นหมวดเดียวกันจึงมีพระสูตร ๕๕ สูตร)

วัจฉโคตตสังยุต จบ

รวมพระสูตรที่มีในสังยุตนี้ คือ

๑. รูปอัญญาณสูตร

๒. เวทนาอัญญาณสูตร

๓. สัญญาอัญญาณสูตร

๔. สังขารอัญญาณสูตร

๕. วิญญาณอัญญาณสูตร

๖-๑๐. รูปอทัสสนาทิสุตตปัญจกะ

๑๑-๑๕. รูปอนภิสมยาทิสุตตปัญจกะ

๑๖-๒๐. รูปอนนุโพธาทิสุตตปัญจกะ

๒๑-๒๕. รูปอัปปฏิเวธาทิสุตตปัญจกะ

๒๖-๓๐. รูปอสัลลักขณาทิสุตตปัญจกะ

๓๑-๓๕. รูปอนุปลักขณาทิสุตตปัญจกะ

๓๖-๔๐. รูปอัปปัจจุปลักขณาทิสุตตปัญจกะ

๔๑-๔๕. รูปอสมเปกขณาทิสุตตปัญจกะ

๔๖-๕๐. รูปอัปปัจจุเปกขณาทิสุตตปัญจกะ

๕๑-๕๔. รูปอัปปัจจักขกัมมาทิสุตตจตุกกะ

๕๕. วิญญาณอัปปัจจักขกัมมสูตร