ปังกธาสูตร

๑๑. ปํกธาสุตฺตวณฺณนา

เอกาทสเม ปํกธา ๙- นาม โกสลานํ นิคโมติ ปํกธาติ เอวํนามโก โกสลรฏฺเฐ นิคโม. อาวาสิโกติ ภารหาโร นเว อาวาเส สมุฏฺฐาเปติ, ปุราเณ ปฏิชคฺคติ. สิกฺขาปทปฏิสํยุตฺตายาติ สิกฺขาสงฺขาเตหิ ปเทหิ ปฏิสํยุตฺตาย, ตีหิ สิกฺขาหิ สมนฺนาคตายาติ อตฺโถ. สนฺทสฺเสตีติ สมฺมุเข วิย กตฺวา ๑๐- ทสฺเสติ.

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม.,อิ. ผรติ ๒ ฉ.ม.,อิ. ติสฺโส ๓ ฉ.ม.อารมฺมณวเสน

@๔ ก. เสกฺขมานํ ๕ สี.,อิ. สํสุทฺธจารณนฺติ, ฉ.ม. สํสุทฺธจาริยนฺติ

@๖ ก. ถิรํ, อิ. วีรํ ๗ ก. ขนฺธถิรอายตนถิรวเสน ถิรํ, อิ. ขนฺธวีรํ ธาตุวีรํ

@อายตนวีรวเสน วีรํ ๘ ฉ.ม., อิ. ปฏิปตฺติยา ๙ ฉ.ม. สงฺกวา. เอวมุปริปิ

@๑๐ ม. สมฺมุเข กตฺวาปิ สมาทเปตีติ คณฺหาเปติ. สมุตฺเตเชตีติ สมุสฺสาเหติ. สมฺปหํเสตีติ ปฏิลทฺธคุเณหิ วณฺณํ กเถนฺโต โวทาเปติ. อธิสลฺเลขิเตติ อติวิย สลฺเลขติ, ๑- อติวิย สลฺลิขิตํ กตฺวา สณฺหํ สณฺหํ กเถตีติ อตฺโถ.

อจฺจโยติ อปราโธ. มํ อจฺจคมาติ มํ อติกฺกมฺม อภิภวิตฺวา ปวตฺโต. อหุเทว อกฺขนฺตีติ อโหสิเยว อนธิวาสนา. อหุ อปฺปจฺจโยติ อโหสิ อตุฏฺฐากาโร. ปฏิคฺคณฺหาตูติ ขมตุ. อายตึ สํวรายาติ อนาคเต สํวรตฺถาย, ๒- ปุน เอวรูปสฺส อปราธสฺส โทสสฺส ขลิตสฺส วา อกรณตฺถายาติ อตฺโถ. ตคฺฆาติ เอกํเสน. ยถาธมฺมํ ปฏิกโรสีติ ยถา ธมฺโม ๓- ฐิโต, ตถา กโรสิ, ขมาเปสีติ วุตฺตํ โหติ. ตํ เต มยํ ปฏิคฺคณฺหามาติ ตํ ตว อปราธํ มยํ ขมาม. วุฑฺฒิ เหสา กสฺสป อริยสฺส วินเยติ เอสา กสฺสป พุทฺธสฺส ภควโต สาสเน วุฑฺฒิ นาม. กตมา? ยายํ อจฺจยํ อจฺจยโต ทิสฺวา ยถาธมฺมํ ปฏิกริตฺวา อายตึ สํวราปชฺชนา. ๔- เทสนํ ปน ปุคฺคลาธิฏฺฐานํ กโรนฺโต "โย อจฺจยํ อจฺจยโต ทิสฺวา ยถาธมฺมํ ปฏิกโรติ, อายตึ สํวรํ อาปชฺชตี"ติ อาห. น สิกฺขากาโมติ ติสฺโส สิกฺขา น กาเมติ น ปฏฺเฐติ น ปิเหติ. สิกฺขาสมาทานสฺสาติ สิกฺขาปริปูรณสฺส. น วณฺณวาทีติ คุณํ น กเถติ. กาเลนาติ ยุตฺตปฺปยุตฺตกาเลน. เสสเมตฺถ อุตฺตานตฺถเมวาติ.

สมณวคฺโค จตุตฺโถ.

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม.,อิ. อธิสลฺลิขเตติ อติวิย สลฺลิขติ ๒ อิ. สํวรณตฺถาย

@๓ สี.,อิ., ม. ธมฺเม ๔ ม. สํวรํ อาปชฺชติ, สุ.วิ. ๑/๒๕๑/๒๑๓ อุปาสกวิธิกถา