สมาปัตติวรรค

๑๕. ๕. สมาปตฺติวคฺควณฺณนา

ปญฺจมสฺส ปฐเม สมาปตฺติกุสลตาติ อาหารสปฺปายํ ๑- ปริคฺคณฺหิตฺวา สมาปตฺติสมาปชฺชเน เฉกตา. สมาปตฺติวุฏฺฐานกุสลตาติ ยถาปริจฺเฉเทน คเต กา เล วิยตฺโต ๒- หุตฺวา อุฏฺฐหนฺโต วุฏฺฐานกุสโล นาม โหติ เอวํ กุสลตา. ๓-

ทุติเย อาชฺชวนฺติ อุชุภาโว. มทฺทวนฺติ มุทุภาโว.

ตติเย ขนฺตีติ อธิวาสนกฺขนฺติ. โสรจฺจนฺติ สุสีลภาโว ๔- สุรตภาโว.

จตุตฺเถ สาขลฺยนฺติ สณฺหวาจาวเสน สมฺโมทมานภาโว. ปฏิสนฺถาโรติ อามิเสน วา ธมฺเมน วา ปฏิสนฺถรณํ.

ปญฺจเม อวิหึสาติ กรุณาปุพฺพภาโค. โสเจยฺยนฺติ สีลวเสน สุจิภาโว. ฉฏฺฐสตฺตมานิ อุตฺตานตฺถาเนว.

อฏฺฐเม ปฏิสงฺขานพลนฺติ ปจฺจเวกฺขณพลํ.

นวเม มุฏฺฐสจฺเจ อกมฺปเนน สติเยว สติพลํ. อุทฺธจฺเจ อกมฺปเนน สมาธิเยว สมาธิพลํ.

ทสเม สมโถติ จิตฺเตกคฺคตา. วิปสฺสนาติ สงฺขารปริคฺคหญาณํ.

เอกาทสเม สีลวิปตฺตีติ ทุสฺสีลฺยํ. ทิฏฺฐิวิปตฺตีติ มิจฺฉาทิฏฺฐิ.

ทฺวาทสเม สีลสมฺปทาติ ปริปุณฺณสีลตา. ทิฏฺฐิสมฺปทาติ สมฺมา- ทิฏฺฐิภาโว. เตน กมฺมสฺสกตาสมฺมาทิฏฺฐิ ฌานสมฺมาทิฏฺฐิ วิปสฺสนาสมฺมาทิฏฺฐิ มคฺคสมฺมาทิฏฺฐิ ผลสมฺมาทิฏฺฐีติ สพฺพาปิ ปญฺจวิธา สมฺมาทิฏฺฐิ สงฺคหิตา โหติ.

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม.,อิ. อาหารสปฺปายํ อุตุสปฺปายํ ๒ สี.,อิ. วิสโท

@๓ ก. โหตีติ เอส เฉโก ๔ ฉ.ม.,อิ. สุสีลฺยภาเวน

เตรสเม สีลวิสุทฺธีติ วิสุทฺธิสมฺปาปกํ สีลํ. ทิฏฺฐิวิสุทฺธีติ วิสุทฺธิสมฺปาปิกา จตุมคฺคสมฺมาทิฏฺฐิ, ปญฺจวิธาปิ วา สมฺมาทิฏฺฐิ.

จุทฺทสเม ทิฏฺฐิวิสุทฺธีติ วิสุทฺธิสมฺปาปิกา สมฺมาทิฏฺฐิเยว. ยถาทิฏฺฐิสฺส จ ปธานนฺติ เหฏฺฐิมมคฺคสมฺปยุตฺตํ วิริยํ. ตญฺหิ ตสฺสา ทิฏฺฐิยา อนุรูปตฺตา "ยถาทิฏฺฐิสฺส จ ปธานนฺ"ติ วุตฺตํ.

ปณฺณรสเม อสนฺตุฏฺฐิตา จ กุสเลสุ ธมฺเมสูติ อญฺญตฺร อรหตฺตมคฺคา กุสเลสุ ธมฺเมสุ อสนฺตุฏฺฐิภาโว.

โสฬสเม มุฏฺฐสจฺจนฺติ มุฏฺฐสติภาโว. อสมฺปชญฺญนฺติ อญฺญาณภาโว.

สตฺตรสเม อปิลาปนลกฺขณา สติ. สมฺมาปชานนลกฺขณํ สมฺปชญฺญนฺติ.

สมาปตฺติวคฺโค ปญฺจโม.

ตติยปณฺณาสโก นิฏฺฐิโต.