ภยสูตร

ติกนิปาต

๑. ปฐมปณฺณาสก

๑. พาลวคฺค ๑. ภยสุตฺตวณฺณนา

ติกนิปาตสฺส ปฐเม ภยานีติอาทีสุ ภยนฺติ จิตฺตุตฺราโส. อุปทฺทโวติ อเนกคฺคตากาโร. อุปสคฺโคติ อุปสคฺคากาโร ตตฺถ ตตฺถ ลคฺคนากาโร.

เตสํ เอวํ นานตฺตํ เวทิตพฺพํ:- ปพฺพตวิสมนิสฺสิตา โจรา ชนปทวาสีนํ เปเสนฺติ "มยํ อสุกทิวเส นาม ตุมฺหากํ คามํ วิลุมฺปิสฺสามา"ติ. ๑- เต ตํ ปวุตฺตึ สุตกาลโต ปฏฺฐาย ภยํ สนฺตาสํ อาปชฺชนฺติ. อยํ จิตฺตุตฺราโส นาม. "กถํ โน ๒- โจรา กุปิตา อนตฺถํปิ อาวเหยฺยุนฺ"ติ ๓- หตฺถสารํ คเหตฺวา ทฺวิปทจตุปฺปเทหิ สทฺธึ อรญฺญํ ปวิสิตฺวา ตตฺถ ตตฺถ ภูมิยํ นิปชฺชนฺติ ฑํสมกสาทีหิ ขชฺชมานา, คุมฺพนฺตรานิ ปวิสนฺตา ๔- ขาณุกณฺฏเก มทฺทนฺติ. เตสํ เอวํ วิจรนฺตานํ วิกฺขิตฺตภาโว อเนกคฺคตากาโร นาม. ตโต โจเรสุ ยถาวุตฺตทิวเส อนาคจฺฉนฺเตสุ "ตุจฺฉกสาสนํ ภวิสฺสติ, กึ คามํ ปวิสิสฺสามา"ติ ๕- สปริกฺขารา คามํ ปวิสนฺติ. อถ เตสํ ปวิฏฺฐภาวํ ญตฺวา คามํ ปริวาเรตฺวา ทฺวาเร อคฺคึ ทตฺวา มนุสฺเส ฆาเตตฺวา โจรา สพฺพํ วิภวํ วิลุมฺปิตฺวา คจฺฉนฺติ. เตสุ ฆาติตาวเสสา อคฺคึ นิพฺพาเปตฺวา โกฏฺฐกจฺฉายาภิตฺติจฺฉายาทีสุ ตตฺถ ตตฺถ ลคฺคิตฺวา นิสีทนฺติ นฏฺฐํ อนุโสจมานา. อยํ อุปสฏฺฐากาโร ลคฺคนากาโร นาม.

นฬาคาราติ นเฬหิ ฉนฺนปริจฺฉนฺนา อคารา. เสสสมฺภารา ปเนตฺถ รุกฺขมยา โหนฺติ. ติณาคาเรปิ เอเสว นโย. กูฏาคารานีติ กูฏสงฺคหิตานิ อคารานิ.

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม.,อิ. ปหริสฺสามาติ ๒ ฉ.ม. ยถา โน เต, สี.,อิ. ยถา เต ๓ ม. กเรยฺยุนฺติ

@๔ ม. ปวิสนฺติ ๕ ก. คามํ ปวิสามาติ อุลฺลิตฺตาวลิตฺตานีติ อนฺโต จ พหิ จ ลิตฺตานิ. นิวาตานีติ นิวาตปฺปเวสานิ. ๑- ผุสิตคฺคฬานีติ เฉเกหิ วฑฺฒกีหิ กตตฺตา ปิฏฺฐสงฺฆาฏสฺมึ สุฏฺฐุ ผุสิตกวาฏานิ. ปิหิตกวาตปานานีติ ยุตฺตกวาตปานานิ. อิมินา ปททฺวเยน กวาฏวาตปานานํ นิจฺจํ ปิหิตตํ อกเถตฺวา สมฺปตฺติเยว กถิตา. อิจฺฉิติจฺฉิตกฺขเณ ปน ตานิ ปิทหิยนฺติ ๒- จ วิวริยนฺติ จ.

พาลโต อุปฺปชฺชนฺตีติ พาลเมว นิสฺสาย อุปฺปชฺชนฺติ. พาโล หิ อปณฺฑิตปุริโส รชฺชํ วา อุปรชฺชํ วา อญฺญํ วา ปน มหนฺตํ ฐานํ ปฏฺเฐนฺโต กติปเย อตฺตนา สทิเส วิธวปุตฺเต มหามูเฬฺห ๓- คเหตฺวา "เอถ อหํ ตุเมฺห อิสฺสเร กริสฺสามี"ติ ปพฺพตคหนาทีนิ นิสฺสาย อนฺตมนฺเต คาเม ปหรนฺโต คามํ นาเสตฺวา ๔- อนุปุพฺเพน นิคเมปิ ชนปเทปิ ปหรติ. มนุสฺสา เคหานิ ฉฑฺเฑตฺวา เขมฏฺฐานํ ปฏฺฐยมานา ปกฺกมนฺติ. เต นิสฺสาย วสนฺตา ภิกฺขูปิ ภิกฺขุนิโยปิ อตฺตโน อตฺตโน วสนฏฺฐานานิ ปหาย ปกฺกมนฺติ. คตคตฏฺฐาเน เตสํ ๕- ภิกฺขาปิ เสนาสนํปิ ทุลฺลภํ โหติ. เอวํ จตุนฺนํปิ ปริสานํ ภยํ อาคตเมว โหติ. ปพฺพชิเตสุปิ เทฺว พาลา ภิกฺขู อญฺญมญฺญํ วิวาทํ ปฏฺฐเปตฺวา โจทนํ อารภนฺติ. โกสมฺพีวาสิกานํ ๖- วิย มหากลโห อุปฺปชฺชติ. จตุนฺนํ ปริสานํ ภยํ อาคตเมว โหตีติ เอวํ ปน ยานิ ๗- อุปฺปชฺชนฺติ, สพฺพานิ ตานิ พาลโต อุปฺปชฺชนฺตีติ ยถานุสนฺธินา เทสนํ นิฏฺฐเปสิ.