กัมโมชสูตร

อรรถกถากัมโมชสูตรที่ ๑๐

พึงทราบวินิจฉัยในกัมโมชสูตรที่ ๑๐ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า เนว สภายํ นิสีทติ ความว่า มาตุคามย่อมไม่นั่งในสภาวินิจฉัย เพื่อทำการวินิจฉัย.

บทว่า น กมฺมนฺตํ ปโยเชติ ความว่า ไม่ประกอบการงานใหญ่มีกสิกรรมและพาณิชยกรรมเป็นต้น.

บทว่า น กมฺโพชํ คจฺฉติ ความว่า ไม่ไปสู่แคว้นกัมโพชเพื่อรวบรวมโภคทรัพย์.

ก็คำนั้นเป็นเพียงหัวข้อเท่านั้น. อธิบายว่า ไม่ไปภายนอกแว่นแคว้นแห่งใดแห่งหนึ่ง

ในบทเป็นต้นว่า โกธโน ความว่า มาตุคามถูกความโกรธกลุ้มรุมแล้ว ชื่อว่าไม่รู้จักประโยชน์มิใช่ประโยชน์ เพราะความโกรธ.

ชื่อว่าไม่อดทนสมบัติคนอื่น เพราะมักริษยา.

ชื่อว่าไม่สามารถจะให้ทรัพย์ไปทำกิจที่ควรทำได้ เพราะมักตระหนี่.

ชื่อว่าไม่สามารถจะจัดทำกิจที่ควรทำได้ เพราะไม่มีปัญญา.

เพราะฉะนั้น มาตุคามจึงไม่ทำการนั่งในสภาเป็นต้นเหล่านี้แล. จบอรรถกถากัมโมชสูตรที่ ๑๐

จบอปัณณกวรรควรรณนาที่ ๓

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. ปธานสูตร

๒. ทิฏฐิสูตร

๓. สัปปุริสสูตร

๔. อัคคสูตรที่ ๑

๕. อัคคสูตรที่ ๒

๖. กุสินาราสูตร

๗. อจินติตสูตร

๘. ทักขิณาสูตร

๙. วณิชชสูตร

๑๐. กัมโมชสูตร ฯ -----------------------------------------------------