นิททสวัตถุสูตร
เล่มที่ ๒๓ · ข้อ ๑๘ · บรรทัด ๓๖๘
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
๑๐. นิทฺทสวตฺถุสุตฺตวณฺณนา
ทสเม นิทฺทสวตฺถูนีติ นิทฺทสานิ วตฺถูนิ, ๒- "นิทฺทโส ภิกฺขุ, นิพฺพีโส, นิตฺตึโส, นิจฺจตฺตาฬีโส, นิปฺปญฺญาโส"ติ เอวํ วจนการณานิ. อยํ กิร ปโญฺห ติตฺถิยสมเย อุปฺปนฺโน. ติตฺถิยา หิ ทสวสฺสปฺปตฺตกาเล ๓- มตํ นิคณฺฐํ นิทฺทโสติ วทนฺติ. โส กิร ปุน ทสวสฺโส น โหติ. น เกวลญฺจ ทสวสฺโสว, นววสฺโสปิ
@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. อสงฺขาเรเนว ๒ ฉ.ม. นิทฺทสาทิวตฺถูนิ ๓ ฉ.ม. ทสวสฺสกาเล เอกวสฺโสปิ น โหติ. เอเตเนว นเยน วีสติวสฺสาทิกาเลปิ มตํ นิคณฺฐํ "นิพฺพีโส นิตฺตึโส นิจฺจตฺตาฬีโส นิปฺปญฺญาโส"ติ วทนฺติ. อายสฺมา อานนฺโท คาเม วิจรนฺโต ตํ กถํ สุตฺวา วิหารํ คนฺตฺวา ภควโต อาโรเจสิ. ภควา อาห:- น ยิทํ ๑- อานนฺท ติตฺถิยานํ อธิวจนํ, มม สาสเน ขีณาสวสฺเสตํ อธิวจนํ. ขีณาสโว หิ ทสวสฺสกาเล ปรินิพฺพุโต ปุน ทสวสฺโส น โหติ. น เกวลญฺจ ทสวสฺโสว, นววสฺโสปิ ฯเปฯ เอกวสฺโสปิ. น เกวลญฺจ เอกวสฺโสว, เอกาทสมาสิโกปิ ฯเปฯ เอกมาสิโกปิ เอกมุหุตฺติโกปิ น โหติเยว. กสฺมา? ปุน ปฏิสนฺธิยา อภาวา. นิพฺพีสาทีสุปิ เอเสว นโย. อิติ ภควา "มม สาสเน ขีณาสวสฺเสตํ อธิวจนนฺ"ติ วตฺวา เยหิ ๒- การเณหิ นิทฺทโส โหติ, ตานิ ทสฺเสตุํ อิมํ เทสนํ อารภิ.
ตตฺถ อิธาติ อิมสฺมึ สาสเน. สิกฺขาสมาทาเน ติพฺพจฺฉนฺโท โหตีติ สิกฺขาตฺตยปูรเณ พลวจฺฉนฺโท โหติ. อายติญฺจ สิกฺขาสมาทาเน อธิคตเปโมติ อนาคเต ปุนทิวสาทีสุปิ สิกฺขาปูรเณ อธิคตเปเมเนว สมนฺนาคโต โหติ. ธมฺมนิสนฺติยาติ ธมฺมนิสามนาย. ๓- วิปสฺสนาเยตํ อธิวจนํ. อิจฺฉาวินเยติ ตณฺหาวินเย. ปฏิสลฺลาเนติ เอกีภาเว. วิริยารมฺเภติ กายิกเจตสิกสฺส วิริยสฺส ปูรเณ. สติเนปกฺเกติ สติยญฺเจว นิปกภาเว จ. ทิฏฺฐิปฏิเวเธติ มคฺคทสฺสเน. เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ.
อนุสยวคฺโค ทุติโย.
@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. น อิทํ ๒ ฉ.ม. เตหิ ๓ สี.,ม. ธมฺมนิสนฺตีติ ธมฺมนิสามนา
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๑๖ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด