9. Upālisuttavaṇṇanā

[99] Navame durabhisambhavāni hīti sambhavituṃ dukkhāni dussahāni, na sakkā appesakkhehi ajjhogāhitunti vuttaṃ hoti. Araññavanapatthānīti araññāni ca vanapatthāni ca. Āraññakaṅganipphādanena araññāni, gāmantaṃ atikkamitvā manussānaṃ anupacāraṭṭhānabhāvena vanapatthāni. Pantānīti pariyantāni atidūrāni. Dukkaraṃ pavivekanta kāyavivekaṃ dukkaraṃ. Durabhiramanti abhiramituṃ na sukaraṃ. Ekatteti ekībhāve. Kiṃ dasseti? kāyaviveke katepi tattha cittaṃ abhiramāpetuṃ dukkaraṃ. Dvayadvayārāmo hi ayaṃ lokoti. Haranti maññeti haranti viya ghaṃsanti viya. Manoti cittaṃ. Samādhiṃ alabhamānassāti upacārasamādhiṃ vā appanāsamādhiṃ vā alabhantassa. Kiṃ dasseti? īdisassa bhikkhuno tiṇapaṇṇamigādisaddehi vividhehi ca bhiṃsanakehi vanāni cittaṃ vikkhipanti maññeti. Saṃsīdissatīti kāmavitakkena saṃsīdissati. Uppilavissatīti byāpādavihiṃsāvitakkehi uddhaṃ pilavissati.

Kaṇṇasandhovikanti kaṇṇaṃ dhovantena kīḷitabbaṃ. Piṭṭhisandhovikanti piṭṭhiṃ dhovantena kīḷitabbaṃ. Tattha udakaṃ soṇḍāya gahetvā dvīsu kaṇṇesu āsiñcanaṃ kaṇṇasandhovikaṃ nāma, piṭṭhiyaṃ āsiñcanaṃ piṭṭhisandhovikaṃ nāma. Gādhaṃ vindatīti patiṭṭhaṃ labhati. Ko cāhaṃ ko ca hatthināgoti ahaṃ ko, hatthināgo ko, ahaṃpi tiracchānagato, ayampi, mayhaṃpi cattāro pādā, imissāpi, nanu ubhopi mayaṃ samasamāti.