๑๐. ปุคคลสูตร

๑๐. ปทุฏฐจิตตสูตร

ว่าด้วยบุคคลผู้มีจิตถูกประทุษร้าย ๒-

แท้จริง พระสูตรนี้ พระผู้มีพระภาคตรัสไว้แล้ว พระสูตรนี้ พระอรหันต์ กล่าวไว้แล้ว ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้

“ภิกษุทั้งหลาย เรากำหนดวาระจิตของบุคคลผู้มีจิตถูกประทุษร้ายบางคนใน โลกนี้ด้วยใจ จึงรู้ชัดอย่างนี้ว่า ถ้าบุคคลนี้ตายในขณะนี้ จะถูกไหม้ในนรกเหมือนถูก นำไปฝังไว้ ข้อนั้นเพราะเหตุอะไร เพราะจิตของเขาถูกประทุษร้าย ภิกษุทั้งหลาย

@เชิงอรรถ :

@๑ ดูเทียบ วิ.จู. (แปล) ๗/๓๕๔/๒๑๗, องฺ.ทสก. (แปล) ๒๔/๔๐/๙๒

@๒ จิตถูกประทุษร้าย หมายถึงจิตขุ่นมัวด้วยกิเลสมีราคะ เป็นต้น (ขุ.อิติ.อ. ๒๐/๘๒) ก็เพราะเหตุที่มีจิตถูกประทุษร้ายนั่นเอง สัตว์ทั้งหลายบางพวกในโลกนี้ หลังจาก ตายแล้วจึงไปเกิดในอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ด้วยอาการอย่างนี้”

พระผู้มีพระภาคได้ตรัสเนื้อความดังกล่าวมานี้แล้ว ในพระสูตรนั้น จึงตรัส คาถาประพันธ์ดังนี้ว่า

พระพุทธเจ้าทรงรู้บุคคลบางคน

ผู้มีจิตถูกประทุษร้ายแล้วในโลกนี้

จึงทรงขยายเนื้อความนี้ให้ชัดแก่ภิกษุในที่ใกล้ว่า

ถ้าบุคคลนี้ตายในขณะนี้ ต้องไปเกิดในนรก

เพราะจิตของเขาถูกประทุษร้าย

เขาเป็นอย่างนั้น เหมือนถูกนำไปฝังไว้

ก็เพราะเหตุที่มีจิตถูกประทุษร้าย

สัตว์ทั้งหลายจึงไปสู่ทุคติ

แม้เนื้อความนี้ พระผู้มีพระภาคก็ตรัสไว้แล้ว ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้แล

ปทุฏฐจิตตสูตรที่ ๑๐ จบ

ทุติยวรรค จบ

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. โมหปริญญาสูตร ๒. โกธปริญญาสูตร

๓. มักขปริญญาสูตร ๔. อวิชชานีวรณสูตร

๕. ตัณหาสังโยชนสูตร ๖. ปฐมเสขสูตร

๗. ทุติยเสขสูตร ๘. สังฆเภทสูตร

๙. สังฆสามัคคีสูตร ๑๐. ปทุฏฐจิตตสูตร