ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เปตวัตถุ
  10. /
  11. ๔. มหาวรรค
  12. /
  13. ๕. อุจฉุเปตวัตถุ

๕. อุจฉุเปตวัตถุ

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๑๒๕ · บรรทัด ๔๗๑๕

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

125. 5. Ucchupetavatthuvaṇṇanā

idaṃ mama ucchuvanaṃ mahantanti idaṃ ucchupetavatthu. Tassa kā uppatti?

bhagavati veḷuvane viharante aññataro puriso ucchukalāpaṃ khandhe katvā ekaṃ ucchuṃ khādanto gacchati. Atha aññataro upāsako sīlavā kalyāṇadhammo bāladārakena saddhiṃ tassa piṭṭhito piṭṭhito gacchati. Dārako ucchuṃ passitvā "dehī"ti parodati. Upāsako dārakaṃ parodantaṃ disvā taṃ purisaṃ saṅgaṇhanto tena saddhiṃ sallāpamakāsi, so pana puriso tena saddhiṃ na kiñci ālapi, dārakassa ucchukhaṇḍampi nādāsi. Upāsako taṃ dārakaṃ dassetvā "ayaṃ dārako ativiya rodati, imassa ekaṃ ucchukhaṇḍaṃ dehī"ti āha. Taṃ sutvā so puriso asahanto 1- paṭihatacittaṃ 2- upaṭṭhapetvā anādaravasena ekaṃ ucchulaṭṭhiṃ piṭṭhito khipi.

So aparena samayena kālaṃ katvā ciraṃ paribhāvitassa lobhassa vasena petesu nibbatti, tassa phalaṃ nāma sakakammasarikkhakaṃ 3- hotīti aṭṭhakarīsamattaṃ ṭhānaṃ avattharantaṃ

@Footnote: 1 Ma. apasārento 2 Sī. paribhavacittaṃ 3 Ma. kammasarikkhakaṃ Añjanavaṇṇaṃ musaladaṇḍaparimāṇehi ucchūhi ghanasañchannaṃ mahantaṃ ucchuvanaṃ nibbatti. Tasmiṃ khāditukāmatāya "ucchuṃ gahessāmī"ti upagatamatte taṃ ucchū abhihananti, so tena mucchito patati.

Athekadivasaṃ āyasmā mahāmoggallāno rājagahaṃ piṇḍāya gacchanto antarāmagge taṃ petaṃ addasa. So theraṃ disvā attanā katakammaṃ pucchi 1-:-

[737]

"idaṃ mama ucchuvanaṃ mahantaṃ

nibbattati puññaphalaṃ anappakaṃ

taṃ dāni me na paribhogameti 2-

ācikkha bhante kissa ayaṃ vipāko.

[738]

Haññāmi khajjāmi ca vāyamāmi

parisakkāmi paribhuñjituṃ kiñci

svāhaṃ chinnathāmo kapaṇo lālapāmi

kissa kammassa ayaṃ vipāko.

[739]

Vighāto cāhaṃ paripatāmi chamāyaṃ

parivattāmi vāricarova ghamme

rudato 3- ca me assukā niggalanti

ācikkha bhante kissa ayaṃ vipāko.

[740]

Chāto kilanto ca pipāsito ca

santassito 4- sātasukhaṃ na vinde

pucchāmi taṃ etamatthaṃ bhadante

kathaṃ nu ucchuparibhogaṃ labheyyan"ti.

@Footnote: 1 ka. paribhogaṃ upeti 3 ka. dūrato 4 ka. saṃtāsito

[741]

"pure tuvaṃ kammamakāsi attanā

manussabhūto purimāya jātiyā

ahañca taṃ etamatthaṃ vadāmi

sutvāna tvaṃ etamatthaṃ vijāna.

[742]

Ucchuṃ tuvaṃ khādamāno payāto

puriso ca te piṭṭhito anvagacchi

so ca taṃ paccāsanto kathesi

tassa tuvaṃ na kiñci ālapittha.

[743]

So ca taṃ abhaṇantaṃ ayāci

dehayya ucchunti ca taṃ avoca

tassa tuvaṃ piṭṭhito ucchuṃ adāsi

tassetaṃ kammassa ayaṃ vipāko.

[744]

1- Iṅgha tvaṃ gantvāna piṭṭhito gaṇheyyāsi 1-

gahetvāna taṃ khādassu yāvadatthaṃ

teneva tvaṃ attamano bhavissasi

haṭṭho cudaggo ca pamodito cāti.

[745]

Gantvāna so piṭṭhito aggahesi

gahetvāna taṃ khādi yāvadatthaṃ

teneva so attamano ahosi

haṭṭho cudaggo ca pamodito cā"ti. Vacanapaṭivacanagāthā petena therena ca vuttā.

@Footnote: 1-1 Sī. iṅgha tvaṃ piṭṭhito gaṇha ucchuṃ

#[737-8] Tattha kissāti kīdisassa, kammassāti adhippāyo. Haññāmīti vihaññāmi vighātaṃ āpajjāmi. Vihaññāmīti vā vibādhiyāmi, visesato pīḷiyāmīti attho. Khajjāmīti khādiyāmi, asipattasadisehi 1- nisitehi khādantehi viya ucchupattehi kantiyāmīti attho. Vāyamāmīti ucchuṃ khādituṃ vāyāmaṃ karomi. Parisakkāmīti payogaṃ karomi. Paribhuñjitunti ucchurasaṃ paribhuñjituṃ, ucchuṃ khāditunti attho. Chinnathāmoti chinnasaho 2- upacchinnathāmo, parikkhīṇabaloti attho. Kapaṇoti dīno. Lālapāmīti dukkhena aṭṭito ativiya vilapāmi.

#[739] Vighātoti vighātavā, vihatabalo vā. Paripatāmi chamāyanti ṭhātuṃ asakkonto bhūmiyaṃ papatāmi. Parivattāmīti paribbhamāmi. Vāricarovāti maccho viya. Ghammeti ghammasantatte thale.

#[740-4] Santassitoti 3- oṭṭhakaṇṭhatālūnaṃ sosappattiyā suṭṭhu tasito. Sātasukhanti sātabhūtaṃ sukhaṃ. Na vindeti na labhāmi. Tanti tuvaṃ. Vijānāti vijānāhi. Payātoti gantuṃ āraddho. Anvagacchīti anubandhi. Paccāsantoti paccāsīsamāno. Tassetaṃ kammassāti ettha etanti nipātamattaṃ, tassa kammassāti attho. Piṭṭhito gaṇheyyāsīti attano piṭṭhipasseneva ucchuṃ gaṇheyyāsi. Pamoditoti pamudito.

#[745] Gahetvāna taṃ khādi yāvadatthanti therena āṇattiniyāmena ucchuṃ gahetvā yathāruci khāditvā mahantaṃ ucchukalāpaṃ gahetvā therassa upanesi, thero taṃ anuggaṇhanto teneva taṃ ucchukalāpaṃ gāhāpetvā veḷuvanaṃ gantvā bhagavato adāsi, bhagavā bhikkhusaṃghena saddhiṃ taṃ paribhuñjitvā anumodanaṃ akāsi, peto pasannacitto vanditvā gato, tato paṭṭhāya yathāsukhaṃ ucchuṃ paribhuñji. So aparena samayena kālaṃ katvā tāvatiṃsesu uppajji. Sā panesā petassa

@Footnote: 1 Sī.,i. asipattasaṇaṭhānasadisehi 2 Ma. chinnasabhāvo 3 Sī. santasitoti Pavatti manussaloke pākaṭā ahosi. Atha manussā satthāraṃ upasaṅkamitvā taṃ pavattiṃ pucchiṃsu. Satthā tesaṃ tamatthaṃ vitthārato kathetvā dhammaṃ desesi, taṃ sutvā manussā maccheramalato paṭiviratā ahesunti.

Ucchupetavatthuvaṇṇanā niṭṭhitā.

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๑ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๔. เรวดีเปตวัตถุกลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๔. มหาวรรคหัวข้อถัดไป๖. กุมารเปตวัตถุ