ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. เอกกนิบาต
  12. /
  13. ๔. จตุตถวรรค
  14. /
  15. ๑. คหุรตีริยเถรคาถา

๑. คหุรตีริยเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๑๖๘ · บรรทัด ๕๑๖๒

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

4. Catutthavagga

168. 1. Gahuratīriyattheragāthāvaṇṇanā 1-

phuṭṭho ḍaṃsehīti āyasmato gahuratīriyattherassa gāthā. Kā uppatti?

so kira purimabuddhesu katādhikāro ito ekatiṃse kappe sikhissa bhagavato kāle migaluddo hutvā araññe vicaranto addasa sikhiṃ bhagavantaṃ aññatarasmiṃ rukkhamūle devanāgayakkhānaṃ dhammaṃ desentaṃ, disvā pana pasannamānaso "dhammo esa vuccatī"ti sare nimittaṃ aggahesi. So tena cittappasādena devaloke uppanno puna aparāparaṃ sugatīsuyeva saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde sāvatthiyaṃ brāhmaṇakule nibbattitvā "aggidatto"ti laddhanāmo vayappatto bhagavato yamakapāṭihāriyaṃ disvā sañjātappasādo sāsane pabbajitvā kammaṭṭhānaṃ gahetvā gahuratīre nāma araññaṭṭhāne 2- vasati. Tenassa gahuratīriyoti samaññā ahosi. So vipassanaṃ vaḍḍhetvā na cirasseva arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 3-:-

"migaluddo pure āsiṃ araññe vipine 4- ahaṃ

addasaṃ virajaṃ buddhaṃ devasaṅghapurakkhataṃ.

Catusaccaṃ pakāsentaṃ desentaṃ amataṃ padaṃ

assosiṃ madhuraṃ dhammaṃ sikhino lokabandhuno.

Ghose cittaṃ pasādesiṃ asamappaṭipuggale

tattha cittaṃ pasādetvā uttariṃ duttaraṃ 5- bhavaṃ.

Ekatiṃse ito kappe yaṃ saññamalabhiṃ 6- tadā

duggatiṃ nābhijānāmi ghosasaññāyidaṃ phalaṃ.

@Footnote: 1 cha.Ma. gahvaratīriYu...evamuparipi 2 Sī. aññataraṭṭhāne 3 khu.apa. 33/108/158

@ ghosasaññakattherāpadāna (syā) 4 pāli. vivane 5 ka. dukkaraṃ, Sī. atariṃ uttariṃ

@6 Sī. yaṃ puññamalabhiṃ

Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. Kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Arahattaṃ pana patvā bhagavantaṃ vanditvā sāvatthiṃ 1- agamāsi. Tassa āgatabhāvaṃ sutvā ñātakā upagantvā mahādānaṃ pavattesuṃ. So katipayadivase vasitvā araññameva gantukāmo ahosi. Taṃ ñātakā "bhante araññaṃ nāma ḍaṃsamakasādivasena bahuparissayaṃ, idheva vasathā"ti āhaṃsu. Taṃ sutvā thero "araññavāsoyeva mayhaṃ ruccatī"ti vivekābhiratikittanamukhena aññaṃ byākaronto:-

2- "phuṭṭho ḍaṃsehi makasehi araññasmiṃ brahāvane

nāgo saṅgāmasīseva sato tatrādhivāsaye"ti gāthaṃ abhāsi. 2-

[31]

Tattha phuṭṭho ḍaṃsehi makasehīti ḍaṃsanasīlatāya "ḍaṃsā"ti laddhanāmāhi andhakamakkhikāhi, makasasaññitehi ca sūcimukhapāṇehi phussito daṭṭhoti attho. Araññasminti "pañcadhanusatikaṃ pacchiman"ti 3- vuttaaraññalakkhaṇayogato araññe. Brahāvaneti mahārukkhagacchagahanatāya mahāvane araññāniyaṃ. Nāgo saṅgāmasīsevāti saṅgāmāvacaro hatthināgo viya saṅgāmuddhani parasenāsampahāraṃ. 4- "araññavāso nāma buddhādīhi vaṇṇito thomito"ti ussāhajāto sato satimā hutvā tatra tasmiṃ araññe, tasmiṃ vā ḍaṃsādisamphasse upaṭṭhite adhivāsaye adhivāseyya saheyya, "ḍaṃsādayo maṃ ābādhentī"ti araññavāsaṃ na jaheyyāti attho.

Gahuratīriyattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

@Footnote: 1 cha.Ma. sāvatthiyaṃ 2-2 cha.Ma. "phuṭṭho ḍaṃsehī"ti gāthaṃ abhāsi

@3 vinaYu.mahāvi. 2/654/97 nissaggiyakaṇḍa 4 Sī. parasenāsuppahāraṃ

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๑๐. อุตติยเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๔. จตุตถวรรคหัวข้อถัดไป๒. สุปปิยเถรคาถา